Anil Ramdas kijkt neer op PVV-stemmers. Behalve in de nette NRC. Hoe typeerde Anil Ramdas de anderhalf miljoen stemmers op de PVV ook alweer, in september vorig jaar? Zo: het zijn 'primitieve, rancuneuze, rechtse en extreemrechtse types zonder moraal, zonder principes, zonder idealen, (...)' Ramdas schreef het in een column die hij verzorgt voor De Buren, een Vlaams-Nederlands platform voor wetenschap en cultuur. Ik stuitte destijds bij toeval op Ramdas' tekst. Voor diezelfde organisatie zou ik in november naar Sheffield gaan, om er een zogeheten City Book te schrijven; op de site zocht ik naar informatie over City Books, en onverwacht trof ik er die heetgebakerde column van Ramdas aan.

Zielenvrienden Was het een grap? Een halfslachtige Wilders-imitatie, in een poging diens retoriek over moslims toe te passen op de PVV-stemmer? Ramdas liet zich in ieder geval net zo haatdragend en generaliserend uit als Wilders. Ze zijn geen geestverwanten, nee, maar wel zielenvrienden, Wilders en Ramdas. In hun behoefte tot demoniseren van de Ander putten ze uit dezelfde bron van afkeer, minachting en behoefte tot het verspreiden van haatzaaiende taal.

En dan de overdrijving. Je kunt over mensen die je minacht schrijven dat ze een povere moraal hebben, of een slecht ontwikkelde moraal - maar géén moraal? Sociopaten kennen geen moraal. Zitten we met anderhalf miljoen sociopaten opgezadeld? Waren die mensen óók al 'zonder moraal' toen ze nog PvdA stemden? Werden ze in éen klap 'achterlijk en primitief' nu ze van partij waren gewisseld? Onder iedere column bij De Buren kun je reacties achterlaten. Ik inspecteerde wat eerdere columns van Ramdas op de site. Iedere column kende hetzelfde aantal reacties: nul. En zo kwam het dat ik Ramdas het, achteraf gezien, onmetelijke plezier deed een reactie op die vermaledijde zin te plaatsen. Op mijn toenmalige Facebook-account plaatste ik een link naar Ramdas' withete zinnen. Die posting werd opgepikt door diverse bloggers, onder wie Bert Brussen. Ineens regende het reacties bij De Buren. Een fittie was geboren. GeenStijl bemoeide zich ermee, het Algemeen Dagblad, en ook de VPRO.

Ramdas zelf reageerde op zijn beurt weer op de 'thread' onder zijn column bij De Buren. Fier liet hij weten dat hij op mij neerkeek. Inmiddels had ik mij wat in recente schrijfsels van de man verdiept en ontdekte dat neerkijken op anderen bij hem schering en inslag is. Ramdas verdeelt de mensheid in twee typen: personen tegen wie hij op kijkt, en personen op wie hij neerkijkt. Onnodig te zeggen dat hij er uit alle macht naar streeft dat anderen tegen hem opkijken, zodat hij eindelijk niet meer op zichzélf hoeft neer te kijken. Alleen al vanwege die worsteling verdient hij onze deernis en clementie. Zó vaak beklemtoonde Ramdas dat hij op mij neerkijkt dat het niet anders kan of ik ben erg belangrijk voor hem. Als ik hem daar een plezier mee doe, wil ik dat ook heus wel zijn.

lees verder bij De Volkskrant