Door: Gerard Driehuis
Categorie: Wetenschap
In een ruimte waar een citroenlucht hangt maken mensen hun tafel vaker schoon. En we worden competitiever wanneer ze bij het betreden van een kantoorkamer een leren aktetas op het bureau zien liggen. Dat soort besluiten ontstaan zonder dat we ons daarvan bewust zijn.
We denken graag dat we dingen doen omdat we dat willen. Dat we hard werken, omdat we ijverige mensen zijn, of dat niet doen, omdat we geen uitslovers willen zijn. Maar nee, heel veel besluiten waarvan we zelf denken dat we ze bewust hebben genomen, ontstonden in ons brein voorat we ons er maar van bewust waren.
Time besteedt deze week veel aandacht aan een baanbrekende studie van twee Nederlandse psychologen, Ruud Custers en Henk Aarts. De resultaten van hun studie staan volgende week in Science, reden voor Time om met een groot verhaal uit te pakken. Omdat het nieuws van het grensverleggende onderzoek van de twee Utrechtse psychologen Nederland niet heeft bereikt brengt Welingelichte Kringen het via Time weer terug naar huis.
Eerst nog een voorbeeld. "Als iemand onbewust het woord cola opvangt, kan het brein die persoon aanzetten om naar de koelkast te lopen en een glas cola in te schenken, dit alles zonder dat de persoon zich bewust is van de oorsprong van zijn handelingen."
Volgens de onderzoekers worden onze handelingen niet alleen uitgelokt door externe prikkels (we hebben dorst en worden ons dat bewust omdat iemand 'cola' zegt), maar ontstaat gedraag ook door dingen buiten ons zelf. En beïnvloeden onmerkbare prikkels ook wat we denken van onszelf
Voorbeeld. Twee groepen studenten kregen op een scherm stukken van een puzzel te zien die ze moesten oplossen. Bij de ene groep zaten tussen de beelden onmerkbaar plaatjes van geld en andere symbolen van succes. Die groep studenten deed beter zijn best om de puzzel op te lossen.
Volgens de onderzoekers moeten we ons niet somber gaan voelen omdat blijkt dat we vaak de reizigers zijn op een schip dat zijn eigen koers bepaalt. Ons onderbewuste zal namelijk proberen te kiezen op een manier die goed voor ons is.
PS. Dit artikel in Science leert nog iets anders. Namelijk dat de marketingafdeling van Science er wel in is geslaagd om aandacht te krijgen voor het artikel in hun blad bij Time, terwijl het de voorlichters van de Rijks Universiteit van Utrecht niet is gelukt belangstelling te wekken bij Nederlandse wetenschap journalisten.
Waaraan dat ligt is op zich ook wel een onderzoekje waard.
Ik denk dat rijke mensen (ook de hoog opgeleide) eerder domweg achter hun neus aan lopen. Als een bijstandsmoeder onbewust het woord cola opvangt, loopt zij niet naar de koelkast, want daar staat toch geen frisdrank.
De 'Vrije Wil' bestaat niet! http://tinyurl.com/32h3lvf
@ Juriste: Als jouw theorie zou kloppen, zou reclame voor luxegoederen compleet ineffectief zijn. Bovendien zijn de proefpersonen van psychologische experimenten vaak psychologiestudenten. Gemiddeld genomen zijn die niet minder intelligent dan juristen.
Is geen kwestie van vrije wil. Hoger geschoolde mensen zijn gewoon minder lui/meer geoefend wat denken betreft en analyseren dus eerst de oplossingen/ideeën die het onderbewuste aandraagt.
Wat het artikel betreft:
Als je brein voortdurend de verkeerde informatie aangedragen krijgt zal deze geen keuze maken die het beste voor de persoon is. Des de meer "junkfood" je hersenen te verwerken krijgen, des te onbetrouwbaarder zullen je keuzes zijn.
Dat het in Nederland minder aandacht krijgt, kan zijn omdat er in Nederland enkele maanden terug een behoorlijk grote publiciteitsgolf (pauw&witteman onder andere) was rondom Victor Lamme, met zijn boek "De Vrije Wil bestaat niet". Daarin somde hij diverse onderzoeken over dit onderwerp op, die nogal leken op het onderzoek van deze psychologen, althans wat betreft hoe het bij het grote publiek vertaald zou zijn.
We waren dus eigenlijk eerder, in Nederland.
Als je simpelweg kijkt naar de academische wereld en hoe graag ze willen dat alle neuzen dezelfde kant opwijzen, moet je toch al genoeg weten dat hoger opgeleide mensen net zo beïnvloedbaar zijn als lager opgeleide mensen.
Er zijn talloze voorbeelden van onderzoekers die hun wereldveranderende theorieën niet uit durven te geven omdat ze bang zijn dat ze teveel tegen de gevestigde orde ingaan en hun carrière op het spel zetten. Zo vrijdenkend zijn ze in de academische kringen.
Naar aanleiding van het boek van Victor Lamme schreef Rob Wijnberg in NRC Next een werkelijk voortreffelijk artikel, waarin hij de conclusie trekt, dat de mens toch echt altijd gewoon samenvalt met zijn brein:
http://www.robwijnberg.nl/blog/essay-zin-109-is-de-vrije-wil-een-illusie/
Dat brein is dus niet 'iemand anders'—wat het zou moeten zijn, indien de mens geen vrijheid van de wil zou bezitten.
F7 "de academische wereld" en "academisch gevormde mensen" is niet hetzelfde.
Na tientallen jaren van onderzoek naar conditionering en sociale beïnvloeding is nooit gevonden dat intelligente/ academisch gevormde/ hoog opgeleide/ door de academische wereld gemangelde mensen minder beïnvloedbaar zijn. Denk daarbij bv. aan de experimenten van Milgram en Ash.
Toch gek dat ik ondanks alle negatieve publiciteit, een waar bombardement mag ik wel zeggen, nog steeds PVV stem en volledig achter de meeste van hun standpunten sta.
Ap Dijksterhuis schreef er al een boekje over; 'Het slimme onbewuste' en dat is al een tijdje geleden...gaap
Ap Dijksterhuis—dat klinkt al als het pseudoniem van een zwendelaar. Waarom is er in NL geen Private Eye om van dit soort kwakzalvers gehakt te maken?!!
"Ap Dijksterhuis is voorstander van het intuïtieve denken; oftewel het denken zonder dat je je hiervan bewust bent."
Nou, zet hem op: denken zonder denken dat je denkt. Probeer het! Zet hem op.
http://nl.wikipedia.org/wiki/Ap_Dijksterhuis
Man-o-man-o-man.
"Kort gesteld: het onbewuste denken. Het onbewuste is het proces dat plaatsvindt in je hersenen maar waar je niets vanaf weet."
Jij weet niet wat je denkt, maar Ap Dijksterhuis weet wat jij denkt. Ap is namelijk een door de overheid aangestelde wetenschepper. Maar wat een goede definitie is dat—dat onbewust denken in je hersenen dus plaatsvindt in je hersenen, maar waar je dus niets van af weet. Stel je toch eens voor, dat je denken in een andere plaats dan in je hersenen plaats zou vinden. En dat je daar dan wél iets van af zou weten. Zou dat niet helemaal weird zijn?!!
"Dijksterhuis heeft dit aspect breed onderzocht, bijvoorbeeld door middel van tests waarbij proefpersonen heel kort dranknamen te zien krijgen."
"Ook stelt Dijksterhuis dat de capaciteit van het onbewuste 200.000 keer zo groot is als de capaciteit van het bewuste. Het onbewuste zou daarom veel meer informatie aankunnen, terwijl het bewuste zich noodgedwongen moet concentreren op één of twee aspecten."
Je weet dus beter wat je niet weet, dan je wel weet. Aldus Ap. 200.000 keer meer! Nou, dat is bijna niet te geloven. Maar Ap weet dat dus. Ap is namelijk een wetenschapper.
"Een thema dat regelmatig terugkomt in het werk van Dijksterhuis is het "name letter effect". Dit is het effect dat mensen voorkeur geven aan letters in hun eigen naam. Dijksterhuis heeft hier verschillende onderzoeken naar gedaan."
Wetenschap!!! Verschillende onderzoeken. De eerste keer wist hij het onbewust niet zeker. Toen moest het vaker onderzocht worden, voordat Ap zich uitsprak.
Wikipedia: "Het onderzoek van Dijksterhuis is anno 2007 vernieuwend te noemen."
Mijn onderbewuste zegt me dat Ap zijn eigen Wikipedia-entry heeft geschreven. Of een AIO van Ap.
"Dijksterhuis laat in zijn werk zien dat ook het onbewuste een (soms sterke) invloed kan hebben op de beslissingen die mensen nemen, met name wanneer zulks in een laboratoriumsituatie plaatsvindt."
Jeetje, wat zou een mens eigenlijk willen beslissen in een laboratorium? Voor meer lol & je onderdompelen in complete bullshit, go to:
http://nl.wikipedia.org/wiki/Ap_Dijksterhuis
Hattip: Herman Goedertier!
Ik heb vijftig mensen in NL nodig, nodig voor arbeids(ver)deling. Daarna we maken we van alles gehakt.
Er kan nog zo ontzettend veel op wetenschap en onderwijs bezuinigd worden.
Ap Dijksterhuis, die heeft Tjeenk Willink toch onbewust ingestraald dat paars plus 16 zetels heeft gewonnen en de Nederlandse bevolking dit eigenlijk wil?
@Karl Kraut
Ontzettende verzuurde copy/paster.
Je citaten zijn volledig uit de context gerukt, met intuïtief denken zul je veel energie besparen en betere beslissingen nemen. Maar dan moet je het uiteraard wel goed toepassen en begrijpen wat meneer Dijksterhuis ermee bedoeld. Er is dan ook helemaal niets zweverig/kwazalverig aan.
Heb je het boek wel gelezen? Erg verhelderend.
"Never judge a book by it's cover" is hier mooi van toepassing.
zou het onderbewuste al ontdekt zijn ? Wat is het nu precies .
En wat beweegt het onderbewuste ?(louter dan gevoelens )
Er bestaat niet zoiets als bewust en onderbewust . Het is een scala van hersenhandelingen (zie het lichaam als een hersen)die in elkaar vervloeien vermoed ik in min of meerdere mate beredeneerbaar . Hoe die zich verhouden , herkennen en samenvatten is interessant .
Vrije wil bestaat niet: http://www.grenswetenschap.nl/blogs/Vrije-wil-bestaat-niet/
 | ||
 Vinden mannen dom uitziende vrouwen aantrekkelijker?
Mannen op zoek naar een one-night-stand blijken de voorkeur te geven aan een niet al te pientere, dronken [...] | ||
 | ||
| ||
 Top 10 nieuwe diersoorten Elk jaar worden er nieuwe, onontdekte diersoorten gevonden. Het International Institute for Species Exploration[...] | ||
| ||
| ||
 Max Planckinstituut: Elke 10 tot 20 jaar kans op ernstige kernramp De kans op een ernstige kernramp werd altijd geschat op eens in de 2000 jaar of zelfs eens in de 100.000 jaar. Maar [...] | ||
| ||
| ||
 Waarom we vaak kiezen wat de ander ook kiest Al op het schoolplein of in de speeltuin willen kinderen altijd met hetzelfde speelgoed spelen. Maar ook in latere [...] | ||
| ||
| ||
 Hoe word je astronaut (en wat schuift het?) Hoe word je astronaut? Vanuit het internationale ruimtestation ISS adviseert André Kuipers om een [...] | ||
| ||
| ||
 We hebben hersenen, omdat we bewegen Wat we waarnemen met onze ogen, oren en andere zintuigen, wordt door onze hersenen verwerkt zodat we passend kunnen [...] | ||
| ||
Sigaretten in Nieuw-Zeeland worden 40% duurder (08:54) de Volkskrant
Job Cohen heeft een nieuwe baan (16:13) AT5
Mooi weer houdt lang stand (12:19) De Telegraaf
NS vreest lege treinen door Lenteakkoord (09:25) de Volkskrant
Nederlander geeft minder uit aan Oranjegekte (19:22) Nos
Ungerecht und überflüssig:Bayern-Fans pfeifen bei Robben (18:02) Die Welt
Beter geen Spelen: Grote toernooien schaden de economie (17:34) Powned
Vandaag eerste zomerse dag. (16:05) Het Parool
PVV-Eurofractie naar vlaggetjesdag in Urk (12:06) Visserijnieuws
2.Je weet dat iedereen die zegt dat Eur [...]
3.Facebook, het moderne poesiealbum
4.Laat Hare Majesteit dan een mooi geba [...]
5.De echte BAM! van dit jaar: de G500 v [...]
6.Mark Rutte is een bullebak
7.Zapduim uit de kom
8.Zogenaamd Joods clubje
9.De eindeloze crisis
10.Journalistiek van alledag
Economie
Samenleving
Media
Wetenschap
Opinie
Cultuur
Boeken
Het Blog
Toon alle artikelen
The New York Times
The Huffington Post
The Washington Post
Time
BusinessWeek
National Public Radio
Salon.com
Mother Jones
Slate.com
Los Angeles Times
Forbes
The Christian Science Monitor
Newsweek
Vanity Fair
Politico
Gawker
Die Welt
Der Spiegel
Neue Zürcher Zeitung
Frankfurter Allgemeine Zeitung
Le Point
Libération
Le Monde
El Pais
El Mundo
La Jornada
De Standaard
De Morgen
Jerusalem Post
Jeune Afrique
The Cato Institute
The Independent
The Guardian
Financial Times
The Economist
The Times
International Herald Tribune
Global Post
Mediapart
Rue89
The Daily Telegraph
Arts & Letters Daily
Elsevier
de Volkskrant
Het Parool
Pluspost
NRC Handelsblad
Newspaper Death Watch
The New Yorker
Perlentaucher
Arabnews (Saoedi-Arabie)
Mainichi Daily (Japan)
Die Süddeutsche Zeitung
Hoeiboei
Die Zeit
The New York Review of Books
Joost Niemoller
Voetbalzone
|
Pagina gegenereerd: Sat, 26 May 2012 17:03:34 +0200 (Sat, 26 May 2012 15:03:34 GMT)
Procestijd pagina: 0.276 sec.