Auteur: Etienne Kuypers

Over Etienne Kuypers

heeft gepubliceerd 44 berichten

Filosoof, pedagoog/psycholoog en publicist.

Is de Cito-toets dood?

De Cito Eindtoets Basisonderwijs is oorspronkelijk een test waarvoor kinderen samen oefenen met proefopgaven. Sinds de invoering hiervan in 1966 is de toets echter verworden tot de ultieme meetlat waar kinderen langs worden gelegd om hun vervolgopleiding te kunnen bepalen. Ouders betalen bijlessen om de toetsscore te verhogen,...

Crisis? Welke crisis?

We hebben het constant over DE crisis. Welke crisis bedoelen we eigenlijk? De economische crisis of de geestelijke crisis? De kern van de geestelijke crisis bestaat uit ons onvermogen om nog enige vorm van gemeenschap te scheppen. Het is ieder voor zich. Niemand voor ons allen. Onverschilligheid. Geen...

Gezondheidszorg of voetbal?

Gisteren zag ik de wekelijkse uitzending van het politieke programma Buitenhof op televisie. De presentator interviewde een cardioloog naar aanleiding van recente perikelen in de gezondheidszorg. In het begin ging het over de kwaliteit van de gezondheidszorg. Over gemaakte fouten. Over de werkdruk. Maar ik voelde het al...

Lodewijk Asscher en de hedendaagse gedachteloosheid

Onlangs heeft vicepremier Asscher een participatiecontract voorgesteld. Nieuwkomers die zich in een Nederlandse gemeente vestigen moeten verklaren dat ze achter de Nederlandse Grondwet staan. De minister stelt vast dat we “een enorme prijs betalen voor vrijblijvendheid. Er is zelfs sprake van achteruitgang in de manier waarop wordt aangekeken...

Opa’s in de rockmuziek

De oude rockers doen het momenteel goed. Elk jaar presenteert zich wel weer een of andere antieke band die zo nodig weer wat poen bij elkaar wil schrapen. The Rolling Stones gaven eind vorig jaar twee wervelende shows in London en drie in New York ter gelegenheid van...

De platheid regeert

Het volk heeft een stem gekregen. We kunnen zeggen en doen wat we willen. Schreeuwen. Roepen. Schrijven. Slaan. Als we het maar kwijt zijn. Standvastig. We zijn geëmancipeerd en hebben ons bevrijd van de kerk en allerlei andere beknellende verbanden. Heerlijk. Tegelijkertijd is de moderne mens onzeker. Wie...

De tijd

Ons leven draagt het verleden in zich mee en is gericht op de toekomst. Toch klopt dit niet helemaal. Het verleden is immers al verdwenen en de toekomst is er nog niet. We zijn dus genoodzaakt om het nu ten volle te leven en niet te veel in...

Goede voornemens worden geblokkeerd door de vooruitgang

In december maken we goede voornemens voor het komende jaar. Stoppen met roken, minder drinken, minder hard werken, genereus zijn naar anderen toe, etc. Ondergetekende maakt nooit goede voornemens. Ik rook niet, drink wel (wil ik gaarne zo houden…), wil nog harder werken (geeft zin aan mijn leven)...

De gemeenschap staat op springen

Economische groei en de markteconomie zijn de evangelies waarmee politici hun discipelen om de oren slaan. Lees het Regeerakkoord erop na en luister naar Europese politici. Intussen is in Nederland één op de acht werknemers met een burn-out opgescheept. Depressies zijn tegenwoordig minder het gevolg van jeugdproblemen en...

Mick Jagger en The Rolling Stones in Londen

The Rolling Stones bestaan vijftig jaar. Ze werden gevraagd om de openings- of de slotceremonie van de in London gehouden Olympische Spelen op te sieren. Die uitnodiging lieten ze aan zich voorbij gaan. Ze waren er niet klaar voor. Plotseling werden ze afgelopen zomer in Frankrijk gesignaleerd. Ze...

Ik tegen de rest…

Het onderwijs, ons arbeidzaam leven en psychotherapie zijn louter erop gericht ons in de richting van sociale aanpassing te kneden. Disciplinering. Drillen in een systeem. Africhten. Vanaf de geboorte, via school en ons werk worden we tot onze laatste dagen in het verzorgingstehuis getraind om te functioneren op...

We genieten ons te pletter, maar zijn eenzamer dan ooit

In de jaren zestig en zeventig van de vorige eeuw bloeit de zogenaamde antipsychiatrie. Boeken als Wie is van hout? van Jan Foudraine en Ik ben o.k. jij bent o.k. van Thomas Harris vliegen als warme broodjes over de toonbank. De Schotse psychiater Ronald Laing kunnen we zo’n...

Het internet maakt ons dommer

We hebben de mond vol over respect voor verschillen. Tolerantie. Intussen worden we gedwongen uniform te denken en te handelen – vanaf het kinderdagverblijf, via school en ons beroepsleven tot onze dood. Illustratief hiervoor zijn de gezondheidszorg en het onderwijs, waarin een gemechaniseerde aanpak domineert en elke uniciteit...

Genoodzaakt om te improviseren

De catastrofe in Moerdijk in 2011 en de recente ravage in Haren maakt de vraag naar orde in de moderne samenleving urgenter dan ooit. Waar ligt de grens binnen een schijnbaar op hol geslagen samenleving? Zijn we aanbeland in het tijdperk van het ultieme nihilisme? Dergelijke vragen zijn...

De EU bedreigt onze vrijheid

De anti-Europa-campagne van Geert Wilders heeft geen zoden aan de dijk gezet bij de recente verkiezingen. Een gigantisch verlies was het gevolg. Ofschoon ondergetekende zich geenszins verwant voelt met Wilders’ ideeën, moet desalniettemin worden vastgesteld dat de Europese Unie een fikse bedreiging vormt voor onze vrijheid. Na de...

Maakt geloof in God gelukkig?

In Israël blijkt de bevolking het meest tevreden te zijn. Het is niet vreemd te vernemen over een van de meest welvarende landen ter wereld, dat de mensen er een hogere levensverwachting hebben dan in andere welvarende landen als Nederland of Duitsland. Toch overvalt me de vraag: hoe...

Ik ben Facebooker, dus ik besta…

‘Sociale’ media hebben een ‘sociale’ revolutie tot stand gebracht. Niet alleen ons onlinegedrag, maar ook de maatschappij en de economie zijn veranderd door de ‘sociale’ ingenieurs. De Franse filosoof René Descartes schrijft: “Ik denk, dus ik besta.” Tegenwoordig kunnen we dit vervangen door: “Ik ben een Facebooker, dus...

Domheid en proleterigheid nemen toe

Ons beschavingsniveau is tanende. Domheid en proleterigheid nemen gestaag toe. Ze versterken elkaar zelfs. Een vluchtige blik op halfnaakte types in winkelstraten, tienermeisjes die hun lijf in weinig verhullende kleding etaleren, agressieve jongelui die het straatbeeld bepalen, luidruchtige figuren in wijken en apathische strandgangers doet de wenkbrauwen fronsen....

Muziek als inspiratiebron

Het is zomer. Nou ja, daar lijkt het een beetje op. De natuur is in die periode explosief. Dan luister ik veel naar jazz. Als de herfst in aantocht is en de natuur met zichzelf gaat worstelen, schuift er langzaam maar zeker klassieke muziek over de jazz heen....

The Rolling Stones bestaan 50 jaar!

Vrijwel elke Britse rockgroep heeft in de donkere naar bier ruikende Londense rhythm & blues club ‘The Marquee’ zijn debuut gemaakt. Van The Who en Pink Floyd tot Led Zeppelin en Genesis. Ik zag er The Only Ones, The Clash en The Police. Op 12 juli 1962 gaven...

De mythe van het reizen

Binnenkort vertrekken we weer massaal naar warme oorden. We werken onszelf te pletter gedurende het jaar om dan in enkele weken het verdiende geld te spenderen aan luieren, slenteren, zuipen en seks. Daarna wordt die fantastische vakantie natuurlijk op ‘sociale’ netwerksites aan de wereld getoond om te laten...

Onze cultuurloze maatschappij

De Raad voor Cultuur heeft onlangs advies uitgebracht over de kunstsubsidies. Van alle kanten komt terechte kritiek, omdat regio’s buiten de Randstad onderbedeeld zijn in het advies. De Raad heeft louter getoetst of instellingen van nationaal of internationaal belang zijn. Regiofuncties zijn niet onderzocht. De spreiding van cultuur...

School maakt ons dommer

We worden ons hele leven overspoeld met testen en toetsen: schoolentreetoets, schoolverlaterstest, beroepskeuzetest, intelligentietest, citotoets, etc. Er gaan miljoenen om in deze industrie. Al dat getest en getoets heeft echter nauwelijks voorspellende waarde. De cijfers van schooluitval en jeugdwerkloosheid zijn immers verontrustend. Als bijvoorbeeld de Cito-toets zo waardevol...

We leven te lang

In de Volkskrant van zaterdag 2 juni zegt Joris Slaets, hoogleraar ouderengeneeskunde, “dat mensen nu vaak te laat sterven.” Een shockerende uitspraak. De hoogleraar wil ons erop attenderen dat er te vaak te lang wordt doorbehandeld. Ik kan me daar iets bij voorstellen. Pijnlijke ingrepen, mensonwaardig lijden –...

Facebook sjoemelt met eigen product en bedondert eigenaren

Nasdaq OMX, de trans-Atlantische beurzenbaas boven Nasdaq, werkt aan een schadevergoeding voor gedupeerde Facebookbeleggers. De ellende die de netwerksite is overkomen zet zich gewoon door: Facebook staat op de beurs al een derde onder de intekenprijs. Wat is gebeurd? Facebook heeft een belabberde eerste paar weken beursnotering op...

Geluk is voor de dommen

“Que sais-je?” vraagt de Franse filosoof Michel de Montaigne zich in de zestiende eeuw af. Is dit niet de kernvraag in het leven: wat weet ik? Hoewel neurowetenschappers als Dick Swaab en Victor Lamme het bestaan van een vrije wil ontkennen, is het bewustzijn niet slechts toeschouwer als...

FACEBOOK: podium voor het gefrustreerde ego

De beursgang van Facebook mag dan niet vlekkeloos zijn verlopen, het bedrijf verdient nog altijd ongeveer 1 miljard dollar per jaar met gegevens die gebruikers verschaffen en vervolgens worden verkocht aan bedrijven om reclame op de juiste doelgroep los te laten. Computers analyseren de ‘communicatie’ op het smoelenboek,...

Waarom willen we zo graag op elkaar lijken?

Het privéleven is de basis van onze vrijheid, tegelijkertijd is het de oorzaak van onverschilligheid naar elkaar en derhalve een krachtige impuls die tot eenzaamheid kan leiden. We privatiseren immers alles en maken ons zoveel mogelijk los van het sociale. We horen alleen maar: “Ik wil.” Zonder sociale...

De mythe van eeuwig jong zijn

Wijsgeer, pedagoog en psycholoog Etienne Kuypers over de moderne samenleving waarin het lichaam steeds meer centraal komt te staan: De werkelijkheid wordt steeds uniformer. Een eenheidsworst. Iedereen is inwisselbaar. Uniciteit wordt niet gewaardeerd. Zodra je op de basisschool zit wordt alles eraan gedaan om je zo snel mogelijk...

We vertellen geen wezenlijke verhalen meer

Ideeën ontwikkelen zich, moraal verschuift en verandert. De tijd doet zijn werk. Dominante ideeën zijn momenteel flinterdun en moraal wordt steeds vager, abstracter, dubieuzer zelfs. We veronderstellen dat vooruitgang bestaat uit grenzeloze vrijheid: we ploeteren een heel jaar om twee weken vakantie te kunnen betalen en dan uit...

Wat moeten we met nieuwe verkiezingen?

Filosoof Etienne Kuypers vraagt zich af wat voor een samenleving we eigenlijk willen: een markteconomie of een marktsamenleving. Maar gaan individuele vrijheid en algemene welvaart wel samen? Tegenwoordig is alles te koop. Draagmoeders, immigratierechten, organen, seks, etc. Het is wachten tot het moment wanneer je je gezicht kunt...

Wilders is een levensgevaarlijke fundamentalist

In de maand van de filosofie tuimelen we van het ene debat in het andere. We worden niet alleen ondergedompeld in het neurofilosofische gewoel, ook politieke Verlichtingsfilosofen als Paul Cliteur en Afshin Ellian verheffen hun stem om niet ten onder te gaan in het filosofische labyrint. Geert Wilders...

Tolereren we nog die kneuzen voor de klas?

In het Onderwijsverslag 2010/2011 van de Onderwijsinspectie worden grote kwaliteitsverschillen tussen leerkrachten geconstateerd. Men heeft ongeveer 4.000 lessen geobserveerd. De meeste leraren (86 procent in het basisonderwijs en ongeveer 75 procent in het voortgezet onderwijs) leggen goed uit en beheersen voldoende didactische vaardigheden. De overigen zijn zwak of...

Wij zijn niet slechts een verzameling hersencellen

April is de maand van de filosofie. Alles wordt gecommercialiseerd, dus waarom proppen we de wijsbegeerte ook niet binnen de markteconomie? Er valt niet alleen geld te verdienen aan televisies, mobiele telefoons en computers, ook Plato, Kierkegaard en Wittgenstein kunnen de kassa van het bedrijfsleven spekken. Momenteel worden...