SIRE bestaat 50 jaar: hoeveel effect hebben de reclames nu echt?

‘Je bent een rund als je met vuurwerk stunt’, het is misschien wel de bekendste slogan van de Stichting Ideële Reclame, oftewel SIRE. De organisatie, die overigens geen banden heeft met de overheid, maakt al 50 jaar campagnes voor een betere wereld, maar hebben ze ook effect?

Emeritus-hoogleraar massacommunicatie Bert Pol denkt van niet. Over de campagne tegen een kort lontje zegt hij in RTL Nieuws: “Die campagne was helemaal niet verstandig. In een filmpje van 36 seconden zie je een hele straat kwaad op elkaar worden en met elkaar op de vuist gaan. Dat is precies het verkeerde wat je kunt doen. Je geeft daarmee het slechte voorbeeld. Je laat gedrag zien dat je afkeurt in plaats van gedrag dat je goedkeurt.”

“Iedereen weet dat het zo niet moet. Zo beïnvloed je gedrag niet op de juiste manier. Je zag in dat filmpje bijvoorbeeld een keurige mevrouw twee kinderen slaan. Daarmee geef je toch een beetje aan dat dat de norm is.” De vuurwerkcampagne wordt vaak genoemd als succesvol voorbeeld.  “Dat is onzin. Ze lieten heel angstaanjagende plaatjes zien van mensen die vingers verloren waren door vuurwerk. Maar uit internationaal onderzoek blijkt dat angstaanjagende campagnes niet werken.”

“Toch werd beweerd dat uit onderzoek bleek dat die vuurwerkspotjes effect hadden. Want een aantal jaren achtereen was het aantal gewonden gedaald. Later bleek dat die daling kwam omdat het al die jaren slecht weer was. Dan steken mensen minder vuurwerk af. En de volgende dag ligt er alleen maar nat vuurwerk op straat. Kinderen kunnen dat niet nog een keer afsteken. Daar gaat het vaak mis. Daar had die daling mee te maken.”

Pol vindt het lovenswaardig dat ze het doen. “Maar je kunt niet zeggen dat er een direct effect is. Keiharde causaliteit tussen een campagne en gedragsveranderingen is nooit aangetoond.”

Bron(nen):   RTL