Waarom we massaal ziek worden van de stress

Angst, stress en depressies, het aantal mensen dat er aan lijdt is de laatste jaren explosief gestegen. Inmiddels heeft een op de acht werknemers een burn-out en een op de vijftien jongeren een depressie. Dat zou simpel gezegd komen doordat ons stress-systeem niet is toegerust op de moderne tijd. Daarover schrijft journalist Wilma de Rek in Volkskrant Magazine op basis van het boek ‘Van big bang tot burn-out’ dat ze samen met psychiater Witte Hoogendijk schreef.

Oorzaken
Eind december 2016 constateerde de Sociaal Economische Raad al dat gejaagdheid een fenomeen is dat in allerlei levensfasen een rol speelt, stelt De Rek. “De oorzaken hiervan zijn divers; het kan komen doordat mensen veel ballen in de lucht moeten houden en continu verschillende rollen en taken moeten combineren, maar ook door prestatiedruk en keuzestress.” Daarnaast is ook het aantal depressies in twintig jaar tijd verdubbeld.

Dieren
Overspannenheid, burn-out en depressie hebben een grote gemene deler: stress. Ons stress-systeem is al vroeg in de evolutie ontstaan en voldeed miljarden jaren lang prima: als er een leeuw voor onze neus opdook, trad het systeem in werking en bereidde ons voor op vechten of vluchten. Ons lichaam maakte adrenaline en cortisol aan. Bloeddruk en hartslag gingen omhoog en het immuunsysteem maakte zich klaar om infecties door verwondingen te bestrijden. Die reactie op stress is niet veranderd, maar de oorzaken wel. Er zijn een heleboel stressfactoren bijgekomen, die veel chronischer van aard zijn dan de occasionele leeuw destijds.

Dieren die gedurende langere tijd aan stressoren worden blootgesteld, gaan zich ‘deprimeren’, onderdrukken: hun eetlust neemt af, ze gaan oppervlakkiger slapen, ze vertonen geen interesse in de omgeving. Mensen ervaren bij chronische stress vaak dezelfde symptomen.

Troost
Aangezien de wereld niet direct gaat veranderen en ons stress-systeem ook niet, moeten we anders naar depressie, burn-out en overspannenheid gaan kijken, meent De Rek. Er is eenvoudigweg geen pasklare oplossing.

Ze schrijft: Het belangrijkste wat je kunt doen om jezelf te troosten in tijden van stress, is dit: beseffen hoe wij geworden zijn wie we zijn. Weten dat je de stijging van depressieve gevoelens niet los kunt zien van de explosieve toename van het aantal stressoren waarmee de moderne mens zichzelf heeft opgezadeld. Begrijpen dat alle mensen imperfecte mutanten zijn. Waarna je wat milder naar jezelf en anderen gaat kijken.

Bron(nen):   De Volkskrant