Kamer kritisch op grondwetswijzigingen Ollongren

DEN HAAG (ANP) - Het is vooralsnog spannend of het kiesstelsel wordt vernieuwd. Voorgestelde grondwetswijzigingen van minister Kajsa Ollongren (Binnenlandse Zaken) kregen woensdag kritiek tijdens een overleg met de Tweede Kamer. Vooral kleine partijen maken zich zorgen.

De Eerste Kamer moet anders worden gekozen, als het aan Ollongren ligt. De helft van de senatoren zou elke drie jaar moeten worden vervangen, zoals ook gebeurde tot 1983. Zo krijgt de Senaat zijn "reflectieve, bedachtzame karakter" weer terug. De Provinciale Statenverkiezingen draaien zo bovendien minder om wie er in de Eerste Kamer komt. Statenleden kiezen de senatoren.

Maar hoe dat precies zal gaan, hoe bijvoorbeeld restzetels worden verdeeld en hoe de kieswet wordt gewijzigd, blijft nog onduidelijk. Dat levert kritiek op van de Tweede Kamer, onder wie Stieneke van der Graaf van coalitiegenoot ChristenUnie, die haar goedkeuring nog niet wil geven. De wijziging kan veroorzaken dat kleine partijen buiten de boot vallen, en het is nog niet duidelijk welke staten bij zo’n driejaarlijkse verkiezing mogen stemmen.

Uitwerking in gewone wetgeving

De minister vindt het gerechtvaardigd dat er nog geen volledige uitwerking is. "Bij een grondwetswijziging is per definitie heel vaak uitwerking in gewone wetgeving nodig," verklaart ze. Steun kwam van coalitiepartijen VVD, D66 en CDA.

Een ander voorstel van Ollongren gaat over het wijzigen van de grondwet zelf. Nu wordt over zo'n wijziging twee keer gestemd door de Eerste en Tweede Kamer: een keer voor, en een keer na de Tweede Kamerverkiezingen. Ollongren wil dat die zogenoemde tweede lezing voortaan zal plaatshebben in een verenigde vergadering - waarbij de leden van de Eerste en de Tweede Kamer samen in debat gaan over de wijziging. Dat voorstel krijgt meer steun. SP-Kamerlid Ronald van Raak noemt het "heel aardig". "Dat zorgt ervoor dat de Staten-Generaal een geheel zijn".

De minister doet deze voorstellen aan de hand van adviezen van de staatscommissie-Remkes, die eerder adviseerde om het kiesstelsel te vernieuwen. Maar volgens de kritische partijen worden die aanbevelingen in de huidige voorstellen niet genoeg gevolgd.

Dinsdag wordt in de Tweede Kamer over de voorstellen gestemd.