Van het Russisch gas naar Chinese groene energie: ‘Alsof we cocaïne inruilen voor heroïne’

We willen zo snel mogelijk van het Russisch gas af. Het alternatief? Groene energie. Maar ook dan zijn we niet onafhankelijk: we hebben China keihard nodig.

Of hoe de Franse journalist en metaalexpert Guillaume Pitron (1980) het omschrijft: 'We bevrijden onszelf uit de klauwen van de Russische beer door regelrecht in de vlerken van de Chinese draak te rennen'. Hij schreef het boek The Rare Earth Metals War (2021) en wil Europa waarschuwen.

In een interview met de Volkskrant zegt Pitron: "Het is alsof we cocaïne verruilen voor heroïne – we wisselen de ene verslaving in voor de andere. We realiseren ons niet dat het mooie ideaal van een koolstofarme economie zeer veel grondstoffen vergt."

Hoge prijs
De Volkskrant somt op: 'Voor een elektrische auto zijn zes keer meer lithium, mangaan, neodymium en andere mineralen nodig dan voor een gewone auto, voor een windcentrale tot wel negen keer meer dan voor een gascentrale.' En China levert 61 tot 73 procent van al het silicium en gallium in zonnepanelen, 69 procent van het grafiet voor accu's in elektrische auto's en 95 procent van al het neodymium in windturbines.

Eerder werden deze metalen en mineralen ook gedolven in Europa, Amerika en Australië, maar de milieuvervuiling die het opleverde, leidde ertoe dat China de boel overnam. Tegen een hoge prijs. De luchtkwaliteit is er slecht, rivieren en rijstvelden vervuild. Het leidt tot veel kanker, geboorteafwijkingen en andere ziektes onder delen van de plattelandsbevolking.

Groene banen verdwijnen
Uiteindelijk wil China nu niet meer alleen het vuile werk opknappen, maar ook het eindproduct verkopen. "De groene banen verdwijnen naar China, net als veel andere technologiebanen. De Chinezen nemen er begrijpelijkerwijs geen genoegen meer mee ons alleen de grondstoffen te leveren, ze willen ook het eindproduct verkopen, daar zit het meeste geld in. China voert een koude economische oorlog om de suprematie in de nieuwe, groene wereld. Als we daar niet adequaat op reageren, overvleugelt China ons."

De EU probeert ook andere bronnen aan te boren door bijvoorbeeld minerale diplomatie te bedrijven met onder meer Groenland. Maar dat valt niet mee. Pitron: "De Groenlanders stemden vorig jaar bij verkiezingen massaal op een anti-mijnbouwpartij. Groenlanders willen niet de ecologische rekening betalen voor landen als Nederland en Frankrijk, ze willen niet de nieuwe Chinezen zijn."

Lees het hele interview in de Volkskrant.