Waarom mensen in complottheorieën geloven

De maanlanding was fake, UFO’s bestaan en eigenlijk regeert een groep reptielen de wereld, grote aantallen mensen geloven in de vreemdste complottheorieën. Maar hoe komen ze erbij?

Het antwoord is simpel: mensen hebben het gevoel dat ze de controle kwijt zijn over hun leven. Complottheorieën steken vooral de kop op in tijden van angst en onzekerheid dus na natuurrampen, terreuraanvallen of financiële crises.

Als mensen geen controle hebben over de situatie proberen ze er toch betekenis aan te geven en te begrijpen wat er is gebeurd. ”Dit zingeven leidt er toe dat ze verbanden leggen die er in werkelijkheid helemaal niet zijn,” zegt professor sociale en organisatiepsychologie aan de VU, Jan-Willem van Prooijen.

Het omgekeerde geldt ook, ontdekte hij. ”Als je mensen een gevoel van controle geeft, zijn ze minder geneigd in complottheorieën te geloven en zijn ze minder wantrouwig tegenover de overheid.” Uit zijn onderzoek bleek daarnaast dat mensen die in één complottheorie geloven ook vaak positief staan tegenover andere samenzweringsverhalen.

Het is heel moeilijk om mensen van complottheorieën af te brengen. Dat het helpt om ze een gevoel van controle te geven, is daarom een bevinding die wereldwijd nuttig kan zijn. ”Er zijn ongetwijfeld culturele variabelen van invloed, maar de essentie van samenzweringstheorieën is universeel. Mensen hebben de natuurlijke neiging om wantrouwig te zijn tegenover groepen met macht, die potentieel vijandig zijn”, aldus de professor.

 

Bron(nen):   Time      

7 Reacties Doe mee met de discussie →


  1. vandehoedenderand

    Snelgids voor de complotdenker:
    http://atheism.about.com/od/aboutevolution/tp/Science-Denial-For-Beginners.htm

  2. Claudia Verhoeven

    Heb altijd in de maanlandingen gelooft
    Twijfel er nu wel aan ,teveel feitjes die niet kloppen
    ten eerste Amerika had toen een enorme achterstand op Rusland(op bijna alle gebieden)
    ten tweede.de kennis over het ontwerpen van een maanwagen is op mysterieuze wijze verdwenen(net als de eerste maansteen)
    En als men ziet hoe een landing er nu uit ziet ,met parachute en stuiterende ballonnen is dat wel heel anders dan het soort helicopterlanding,wat men toen voorgeschoteld kreeg
    Dan zijn er nog allerlei(vage?)aanwijzingen dat de eerste landing in hollywood is opgenomen
    OK en al zou de landing misschien wel hebben plaatsgevonden,hoe zijn ze in hemelsnaam van de maan weggekomen met die toenmalige Fred Flintstone computers?
    Dit zou nu nog (50 jaar later)bijna onmogelijk zijn
    Helaas was het niet meer dan een prachtige droom,net zo als bijna alles wat toen(en nu) uit Amerika kwam

    • WhatzThiz

      Je gaat van geloven, naar twijfel, naar fel tegen. Blijf bij 1 punt graag?
      Je beweert toch niet dat de aarde rond is? Dat er onder de aardkorst Lizard people leven? Dit (maanlandingen) behoort ook tot dat rijtje. Het is bij toeval dat je in de maanlanding hoax gelooft. Amerika had een achterstand, maar dat had Rusland ook op het atoom-gebied. In het maken van een Nucliere bom. Rond 1945 (voor deze tijd, a 1939 waren er al prototypes) was Amerika klaar, Rusland volgde in 29 August 1949, een paar jaar later. Rusland in 12 April 1961 had het voor elkaar gekregen om een man de ruimte in te sturen. Op 16 juli 1969 de maanlanding van de VS. Niet gek pas, een paar jaar later.. (En ja, ze hadden de technologie om in de ruimte te komen, voor deze datum.)

      (in antwoord op Claudia Verhoeven)
  3. karl

    Zo zo, lekker bezig, Jeanette. Eerst al je fantastische artikel over Poetin die in de problemen zit (leuke discussie ontstaan daaro) en nu probeer je alle alternatieve perspectieven op wereldgebeurtenissen (m.a.w. vragen stellen in plaats van domweg alles absorberen en voor waar aannemen), zoals het hoort, weer te ridiculiseren en onder de noemer ‘complotdenken’ weg te schuiven. Ik ontken niet dat er inderdaad belachelijke bij zitten maar erg genuanceerd ben je niet. Ik zou het als ik jou (en je opdrachtgevers) was trouwens over een andere boeg gaan gooien want het lijkt er op dat deze strategie steeds minder goed werkt, lees: steeds meer mensen gaan geloven in ‘outrageous conspiracy theories’, om maar eens met George W. Bush zijn woorden af te sluiten. Als laatste nog een leuk flimpje van James Corbett, die de belachelijkheid van de officiële verhaallijn (van 9/11) maar eens ridiculiseert, overigens met ijzersterke argumenten https://www.youtube.com/watch?v=yuC_4mGTs98

    • vandehoedenderand

      Mooi filmpje. Hoog aluminiumfolie-gehalte. Net als de website van Corbett overigens. De man komt over als een ordinaire Truther. Er zullen ongetwijfeld altijd vragen blijven aangaande 9/11 en nooit zal alles helemaal helder worden. De Amerikaanse regering zal vast goede redenen hebben om bepaalde zaken niet naar buiten te brengen, maar dat laat onverlet dat de “officiële verhaallijn” in grote lijnen gewoon klopt. Je kunt een luchtruim nooit voor 100% beschermen. Niet met alle straaljagers in de wereld. En zeker niet vóór 9/11, toen men nog niet zo waakzaam op terroristische activiteiten was als nu . Moslimterroristen hebben die vliegtuigen gekaapt en vervolgens in zowel het Pentagon als de Twin Towers gevlogen. In tegenstelling tot wat het filmpje van u suggereert, kun je dat inderdaad vrij snel onder de knie krijgen. Al die complottheorieën als de uwe zijn al meerdere malen doorgeprikt. Ook daar bestaan talloze youtube-filimpjes van. Misschien moet u als aluhoed dáár ook eens naar kijken, i.p.v. alleen maar naar filmpjes van complotdenkers te kijken en door te blijven vragen op zoek naar “alternatieve” complotperspectieven op wereldgebeurtenissen. U zegt dat dat zo hoort. Maar wie bent u om dat te bepalen? Je kunt ook doorslaan in het doorvragen. Want daar zijn aluehoedjes als u bijzonder goed in; blijven vragen en vragen, onder het mom dat men de échte waarheid wil achterhalen. Als u mijn link uit een eerdere post had aangeklikt, had u dat ook al kunnen weten.

      http://atheism.about.com/od/aboutevolution/tp/Science-Denial-For-Beginners.htm

      Blijven vragen! Twijfel zaaien! Zoveel mogelijk! Want dat is wat een aluhoedje graag doet.

      En ik weet niet over welk artikel aangaande Putin u het heeft, maar die zit inderdaad nogal in de problemen.
      http://www.businessinsider.com/putin-is-actually-in-serious-trouble-2015-8?IR=T
      Maar dat heeft ie zelf veroorzaakt, door andere landen binnen te vallen en terroristen te ondersteunen die commerciële vliegtuigen neerschieten.

      Maar ook daar zult u als aluhoed vast wel een ande
      re visie op hebben.

      (in antwoord op karl)
      • jantje

        Op grote lijnen lijkt het wel te kloppen, maar ‘the devil is in the details’.
        Dat het op grote lijnen klopt kan ermee te maken hebben dat men de details nooit kloppend krijgt.
        Vergeet niet welke enorme belangen er op het spel staan.
        Hetzelfde geldt toch ook voor goed politieonderzoek?
        Men kijkt naar de details, daaraan kan je zien of een verhaal van een verdachte klopt of niet, niet de grote lijn.

        Het feit dat gebouw 7(of was het 5?) is ingestort, zonder te zijn geraakt, dat is toch niet echt een detail?
        Gebouwen die loodrecht naar beneden komen, na zijwaardse impact, en op hele andere plaatsen doormidden breken, dat zijn toch geen details meer?

        (in antwoord op vandehoedenderand)
      • karl

        Ha! Het vertrouwde ‘aluhoedje’. Het valt me op dat mensen zoals u iemand graag afdoen met een dergelijke kreet. Ik ben geen weldenkend mens, ik ben een ‘aluhoedje’. Dat is een primitieve, emotionele reactie. Ik noem me liever open, andersdenkend, ontwakend, maar goed, dat is mijn bescheiden mening. U lijkt te weten dat ik alleen ‘op zoek ben naar complottheorieën’, dat ik mijn mening slechts vorm op basis van oppervlakkig zoeken naar sensatie en complotten. Gek genoeg lijken juist mensen die steeds de officiële berichtgeving fel verdedigen iedere afwijkende mening bij voorbaat af te doen als complottheorie. Uw oordeel over Corbett als ‘ordinaire truther’ (weer een kreet waar alles mee is afgedaan) is gebaseerd op één enkel filmpje en komt voort uit een vastomlijnd wereldbeeld waar u niet van kunt afwijken. Ziet u het patroon? Het probleem dat ik zie in mensen met een uitgesproken mening als de uwe is dat u alle afwijkende conclusies afwijst zonder er ook maar het minste onderzoek naar te doen want: het zijn toch ‘aluhoedjes’. Makkelijk hoor, dan hoef ik er tenminste niet meer over na te denken. Ik vraag me af hoe het komt dat u zo overtuigd bent van de absolute waarheid in de berichtgeving in de media (uw krant, uw journaal, uw experts) die u zo fel verdedigd? Misschien omdat uw vertrouwde wereldbeeld ervan afhangt en u vreest dat alles weleens heel anders zou kunnen zijn dan wat u altijd is voorgehouden. Daar heb ik begrip voor, dat kan ook heel eng zijn. Dan maar gewoon afdoen als ‘aluhoedje’. Ik verwacht eerlijk gezegd ook niet dat u snel van uw denkbeelden zult afwijken, hoe overtuigend de bewijzen van het tegendeel ook mogen zijn.

        Poetin zit vast wel in de problemen, maar het gaat om de eenzijdigheid van dit soort berichten. Logisch dat hij in de problemen zit als heel de Westerse wereld erop gericht is hem afgezet te krijgen en van Rusland een soort zwakke vazalstaat te maken die, zoals onder Jeltsin, volledig naar de Westerse pijpen danst (u zult dit onzin vinden, dit horen we immers niet in de media. Poetin is gewoon een grote boef!). Maar daar hebben die slechte, boze Russen even geen zin meer in. De EU zit ook in de problemen, Japan ook, Amerika ook. Heel de wereld zit in de problemen. Het Westen valt graag landen binnen om een regime te installeren dat ‘onze’ belangen dient. Tegen de afspraken in is de NAVO inmiddels uitgebreid tot aan de Russische grens. Rusland probeert de wereld niet te domineren, dat doet de US. Weleens gehoord van de term ‘full spectrum dominance’? Rusland wil wel minder afhankelijkheid van de dollar, en Wallstreet en The City. Dat is een grote bedreiging en die moet de kop ingedrukt worden. Een deel van de Oekraïense bevolking wilde de door het Westen geconstrueerde staatsgreep (herinnert u zich Verhofstad, Van Baalen, Nuland op de Maidan) niet en verzet zich. Natuurlijk heeft Poetin belang bij het verzet van Donbass, net zoals ‘wij’ belang hebben bij een EU-gezind bewind in Oekraïne. Rusland kon onmogelijk zijn marinebasis op de Krim opgeven en de overwegend Russische bevolking aldaar wilde liever bij Rusland horen, zo simpel is het. Amerika had ook zo gehandeld. Dit soort berichten is gekleurd, onvolledig en allesbehalve genuanceerd. Altijd maar de ‘wij zijn goed, zij zijn slecht’ verhaallijn. Dat is het kwalijke ervan.

        (in antwoord op vandehoedenderand)

Reacties niet toegestaan