“Hoe banger je bent voor stress, hoe meer last je ervan hebt”

Te veel stress, daar wordt niemand gelukkig van, maar een beetje stress hebben we nodig, zegt onderzoeker Sonia Lupien in de Volkskrant. "We zijn te bang voor stress geworden."

Lupien, verbonden aan de universiteit van Montréal, benadrukt dat chronische stress niet gezond is. "Er zijn inmiddels volop aanwijzingen dat chronische stress verband houdt met hartkwalen, hoge bloeddruk, een hoog cholesterol, diabetes type 2 en een minder goed functionerend immuunsysteem. Maar hoe en bij wie, dat weten we nog niet precies. De risico’s zijn het grootst voor mensen die toch al een verhoogde kans hadden op die klachten, het is dus een soort domino-effect."

Sommige mensen reageren gestrester op bepaalde situatie dan anderen, maar er is volgens de wetenschapper wel een gemene deler. "Ik heb geconcludeerd dat er vier kenmerken zijn die altijd en voor iedereen aan de basis liggen van stress. De situatie is nieuw. De situatie is onverwacht of onvoorspelbaar. De situatie bedreigt je ego én je hebt een gevoel van controleverlies."

Optimale prestaties
Maar daarnaast is je stress-mindset van belang. "Je overtuigingen over stress beïnvloeden de manier waarop je ermee omgaat. Dat mechanisme is heel krachtig, dat blijkt wel uit een onderzoek onder twee groepen studenten die een examen deden. De ene groep kreeg te horen: dit is misschien stressvol, maar die stress heb je nódig, die helpt je beter presteren. De andere groep kreeg dat niet te horen. De eerste groep scoorde beter op het examen, terwijl ze ook meer stresshormonen aanmaakte. Maar dat bleek dus helemaal niet negatief. Sterker, de onderzoekers concluderen dat voor optimale prestaties het stresshormoongehalte niet té hoog kan zijn."

"Onze mindset is er collectief een van angst voor stress geworden. [...] Terwijl we onze stresshormonen hard nodig hebben om goed te functioneren. Daardoor kunnen we de mammoet doden – of examen doen, een toespraak houden, een goed feest organiseren, ingrijpen als iemand hulp nodig heeft, een moeilijke operatie uitvoeren, noem maar op. Daar komt allemaal niets van terecht zonder een gezonde dosis stress."