Rotterdam The Hague Airport: de rol van de regionale luchthaven

Rotterdam, Delft en Den Haag hebben een luchthaven in de buurt die in weinig opzichten op Schiphol lijkt. De terminal van Rotterdam The Hague Airport is compact en het aantal bestemmingen is overzichtelijk. Achter dat bescheiden beeld gaat een vliegveld met meerdere taken schuil, van vakantievluchten tot de inzet van hulpdiensten. Tegelijk ligt de luchthaven tussen woonwijken en gelden er nu al nachtregels. Hoeveel er de komende jaren gevlogen mag worden, staat in een ontwerp-luchthavenbesluit dat sinds maart bij de Kamer ligt en in het tweede kwartaal van 2027 moet worden vastgesteld.

In 2025 vlogen bijna 2,4 miljoen passagiers via Rotterdam The Hague Airport, ruim twaalf procent meer dan in 2019. Ter vergelijking telde Schiphol er in datzelfde jaar 68,8 miljoen. Van alle mensen die van of naar een Nederlandse luchthaven vlogen, gebruikte dus ongeveer drie procent het vliegveld aan de noordrand van Rotterdam. Eindhoven Airport, de tweede luchthaven van het land, kwam in hetzelfde jaar uit op ruim zeven miljoen reizigers, bijna drie keer zoveel als Rotterdam.

Formeel behoort Rotterdam tot de vier luchthavens van nationale betekenis, samen met Groningen Airport Eelde, Maastricht Aachen Airport en Lelystad Airport. Van die laatste vertrekken nog geen vakantievluchten. Volgens de plannen voor Lelystad Airport wil het kabinet daar in oktober 2027 beginnen met ongeveer 10.000 vluchten per jaar, al ontbrak dit voorjaar nog altijd een natuurvergunning.

Het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat vat de functie van de luchthaven in een paar zinnen samen. Op basis daarvan vervult Rotterdam The Hague Airport vier taken:

Eigenaar is de Schiphol Group. Daardoor worden beide luchthavens in het landelijke debat vaak in één adem genoemd, hoewel voor elk eigen regels gelden.

Voor de regio is de afstand het sterkste argument. Vanuit het centrum van Den Haag is het ruim twintig kilometer rijden naar de terminal, vanuit Delft ongeveer twaalf en vanuit het Rotterdamse centrum zes. Naar Schiphol is het vanaf dezelfde plekken tussen de 45 en 60 kilometer. Ook voor Zoetermeer en Naaldwijk in het Westland ligt Rotterdam gunstiger, op ongeveer 18 en 28 kilometer, tegen 38 en 56 kilometer naar Schiphol.

Dat verschil telt het zwaarst bij vroege vertrektijden en korte zakenreizen, waarbij elk uur reistijd meeweegt. Wie in de regio woont, kan kiezen tussen bus, metro en auto, al hangt het van het tijdstip van de vlucht af wat werkelijk haalbaar is.

Met het openbaar vervoer rijdt RET-bus 33 van Rotterdam Centraal langs de terminal naar metrostation Meijersplein, waar reizigers uit Den Haag vanuit RandstadRail kunnen overstappen. Doordeweeks vertrekt de eerste bus om 6.04 uur van Rotterdam Centraal en de laatste kort na middernacht. Overdag rijdt hij ongeveer elk kwartier, 's avonds elk half uur. Wie om zeven uur vertrekt, het moment waarop de nachtregels eindigen, en twee uur van tevoren in de terminal wil staan, komt met die eerste rit te laat.

Vroege reizigers zijn daardoor vaak op de auto aangewezen, via de A13, die op korte afstand van de luchthaven ligt. De tarieven voor parkeren Rotterdam Airport hangen vooral af van het gekozen terrein en van de parkeerduur. Het terrein aan de Delftweg, dat Quick Parking aanbiedt, ligt op ongeveer vijf minuten busrijden van de vertrekhal. Een pendelbus brengt je van het parkeerterrein naar de terminal en weer terug. Wie een vroege vlucht heeft, kijkt bij het reserveren het best na hoe laat de eerste pendelbus rijdt en hoeveel tijd hij voor de transfer moet rekenen.

Formeel is de luchthaven het hele etmaal open, maar tussen 23.00 en 7.00 uur mag er slechts beperkt worden gevlogen. Voor regionale luchthavens van nationale betekenis stelt het Rijk een luchthavenbesluit vast, met daarin onder meer de openingstijden, de toegestane hoeveelheid geluid en de beperkingen voor woningbouw en hoogbouw in de omgeving.

Klachten over vliegtuiggeluid rond Rotterdam komen volgens het Rijk binnen bij de DCMR, de milieudienst voor de regio Rijnmond. Of de luchtvaart zich aan de veiligheids- en milieuregels houdt, controleert de Inspectie Leefomgeving en Transport. Daarnaast bespreken luchthaven, gebruikers, omwonenden, milieuorganisaties en omliggende gemeenten het gebruik van het vliegveld in een Commissie Regionaal Overleg.

In het ontwerp begrenst het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat het aantal commerciële vluchten op 17.860 per jaar, ongeveer evenveel als in 2019. Tussen 23.00 en 7.00 uur gaat de luchthaven dicht voor regulier verkeer, met uitzonderingen voor spoedeisende vluchten zoals de traumahelikopter en voor hooguit twintig particuliere landingen per jaar. Extra vluchten komen er pas vanaf 2030, en alleen voor toestellen met elektrische aandrijving, waterstof of duurzame luchtvaartbrandstof.

Het landelijke kader komt uit de Luchtvaartnota 2020-2050, volgens welke luchthavens alleen mogen groeien als dat veilig kan en samengaat met minder overlast en minder belasting voor het klimaat. Voor spoedeisende hulpverlening en politietaken krijgen de luchthavens van nationale betekenis volgens dezelfde nota een aparte gebruiksruimte, los van het handelsverkeer.

Met woonwijken als Overschie en Schiebroek in de directe omgeving ligt de lat voor groei hoog. Hoe gevoelig nachtelijk vliegverkeer ligt, liet Schiphol eind 2024 zien, toen omwonenden een aangifte wegens mishandeling aankondigden vanwege jarenlange slaapverstoring.

Met bijna 2,4 miljoen reizigers per jaar verwerkt Rotterdam The Hague Airport een klein deel van het Nederlandse luchtverkeer, terwijl het voor de regio meerdere taken tegelijk vervult. Voor inwoners van Den Haag, Delft en Rotterdam ligt de terminal dichterbij dan elk alternatief, al brengt de dienstregeling van bus 33 veel vroege vertrekkers in de auto. Hoeveel de luchthaven in de toekomst mag, bepaalt het luchthavenbesluit dat volgend jaar wordt vastgesteld, met een plafond van 17.860 vluchten en een vrijwel gesloten nacht. Die keuze staat niet los van Schiphol, waar nachtvluchten onder vuur liggen, en van Lelystad, dat in 2027 open moet gaan.