De verwarming één graad lager: hoeveel scheelt dat op jouw rekening?

De thermostaat van 20 naar 19 graden zetten: het is misschien wel de eenvoudigste bespaartip voor de winter. Geen verbouwing, geen nieuw apparaat, alleen een draai aan de knop. Volgens Milieu Centraal kan één graad minder ongeveer 170 euro per jaar schelen. Maar dat bedrag geldt niet automatisch voor jouw huis. De besparing hangt onder meer af van de woning, de isolatie en je energiecontract.

Dat maakt de tip niet minder nuttig. Wel is het belangrijk om te weten wat zo’n bedrag betekent. Een jaarlijkse besparing is iets anders dan een korting die ieder huishouden op de energierekening terugziet.

Milieu Centraal rekent zijn bespaartips door voor een specifieke voorbeeldwoning: een matig geïsoleerd hoekhuis uit 1970, met een cv-ketel en twee bewoners. De gebruikte gasprijs is 1,37 euro per kubieke meter. Dat is een verwachte gemiddelde prijs voor de lange termijn, niet noodzakelijk het tarief uit jouw contract.

De belangrijkste boodschap is dus niet dat iedereen precies 170 euro kan besparen. Het is dat een relatief kleine aanpassing aan de temperatuur een merkbaar verschil kan maken.

Wie een ander huis heeft, een andere gasprijs betaalt of al heel zuinig stookt, komt op een andere uitkomst. Milieu Centraal benadrukt dat vooral de grootte van de woning en de isolatie invloed hebben op de besparing.

Een compact appartement en een groot hoekhuis zijn geen vergelijkbare uitgangspunten. Ook een goed geïsoleerde woning verschilt van een huis waar veel warmte verloren gaat. Daarom kun je een bespaarbedrag uit een voorbeeldwoning niet zonder meer overnemen voor je eigen situatie.

Daar komt je huidige stookgedrag bij. Wie de woonkamer nu op 21 graden houdt, heeft meer ruimte om de temperatuur te verlagen dan iemand die al op 19 graden zit. Milieu Centraal adviseert om de thermostaat bij aanwezigheid op 19 graden of lager te zetten en warme kleding te dragen. Dat is een bespaaradvies, geen verplichting om thuis kou te lijden.

Kijk daarom niet alleen naar het bedrag in euro’s, maar naar de uitgangssituatie achter de berekening: welke woning, welke temperatuur en welke energieprijs worden vergeleken?

Ook het tijdstip waarop je verwarmt maakt verschil. Heb je een cv-ketel met gewone radiatoren, dan adviseert Milieu Centraal om de thermostaat ongeveer een uur voor het slapen op 15 graden te zetten. Het kost bij zo’n installatie minder energie om de woning ’s ochtends opnieuw op te warmen dan om de hele nacht door te stoken.

Voor de voorbeeldwoning berekent de organisatie een jaarlijkse besparing van ongeveer 60 euro door de thermostaat ’s nachts op 15 graden te zetten. Ook dat bedrag is gekoppeld aan de gebruikte voorbeeldsituatie en gasprijs.

Tel losse bespaarbedragen niet gedachteloos bij elkaar op. Wie overdag al lager stookt en de thermostaat ’s nachts al terugzet, begint vanuit een andere situatie dan iemand die het huis voortdurend warm houdt.

Bij een warmtepomp is een flinke nachtelijke temperatuurdaling niet automatisch verstandig. Een afgekoelde woning weer opwarmen kan veel van de installatie vragen. Milieu Centraal adviseert daarom, afhankelijk van het systeem en de isolatie, om de temperatuur gelijk te houden of slechts één à twee graden te verlagen. Bij vloerverwarming en een bodemwarmtepomp luidt het advies om de thermostaat ’s nachts niet lager te zetten.

Het onderscheid is belangrijk: overdag een lagere temperatuur kiezen is iets anders dan de woning iedere nacht sterk laten afkoelen. Een stookadvies voor een cv-ketel met radiatoren kun je niet zomaar toepassen op een warmtepomp.

Wil je weten wat een lagere thermostaat jou oplevert? Kijk dan naar je energieverbruik en je eigen contracttarief. Eén graad lager betekent niet dat je complete energierekening met een vast percentage daalt: de maatregel gaat over de energie voor verwarming.

Het Nibud-achtige huishoudboekje is hier minder ingewikkeld dan de stellige bespaarclaims doen vermoeden: begin bij wat je nu doet, kies een temperatuur die comfortabel blijft en stem de nachtstand af op je verwarmingssysteem.

De thermostaat lager zetten is daarmee een zinvolle eerste stap. Alleen is het bedrag dat je ermee bespaart geen universele beloning voor één draai aan de knop. Het is de uitkomst van jouw woning, jouw installatie en jouw manier van stoken.