Een sigaretje op het terras, een paar glazen wijn door de week, soms wat meer in het weekend. En sporten dat komt morgen wel weer. Veel mensen denken dat hun
lichaam daar jarenlang probleemloos mee wegkomt. Maar uit nieuw onderzoek blijkt dat de schade van een ongezonde leefstijl al vrij vroeg zichtbaar wordt.
De grens waarbij je aan je lichaam gaat zien dat je rookt en/of drinkt ligt rond je 36ste. Dat blijkt uit een Finse studie waarin onderzoekers tientallen jaren lang honderden mensen volgden.
Roken, overmatig alcoholgebruik en te weinig beweging beginnen halverwege de dertig al duidelijke sporen achter te laten op zowel lichaam als geest.
Voor het onderzoek werden 326 inwoners van de Finse stad Jyväskylä gevolgd, allemaal geboren in 1959. Onderzoekers verzamelden gegevens vanaf hun jeugd tot hun 61ste levensjaar.
Roken raakt je ook mentaal
Op meerdere leeftijden — 27, 36, 42, 50 en 61 jaar — werden deelnemers uitgebreid onderzocht. Daarbij keken wetenschappers onder meer naar bloeddruk, buikomvang, bloedsuiker en vetwaarden. Ook mentale gezondheid speelde een belangrijke rol. Deelnemers vulden vragenlijsten in over hun psychische toestand en eventuele depressieve klachten.
Volgens de onderzoekers heeft elke slechte gewoonte zijn eigen effect. Roken blijkt vooral samen te hangen met mentale schade, terwijl te weinig bewegen vooral lichamelijke achteruitgang veroorzaakt.
Overmatig drinken
Overmatig alcoholgebruik raakt beide.
In de studie werd 'overmatig drinken' omschreven als meer dan 875 glazen alcohol per jaar voor vrouwen en meer dan 1250 voor mannen. Dat komt neer op gemiddeld ruim twee glazen per dag voor vrouwen en meer dan drie voor mannen.
Hoe langer mensen vasthielden aan ongezonde gewoontes, hoe sterker de negatieve effecten werden.
Hoofdonderzoeker Tiia Kekäläinen zegt daarover: “Niet-overdraagbare ziekten zoals hart- en vaatziekten en kanker veroorzaken bijna driekwart van de sterfgevallen wereldwijd. Een gezonde leefstijl verlaagt die risico’s enorm.”
Ook later kun je het tij keren
Toch zijn de uitkomsten geen doodvonnis voor mensen die jarenlang ongezond leefden. Volgens de onderzoekers blijft verandering zinvol zelfs op latere
leeftijd.
Mensen die na hun zestigste gezonder gingen leven, zagen nog steeds positieve effecten op hun gezondheid en levensverwachting.