Duitsland vraagt zich af: hoe kon Nederland zo diep in de shit komen

De Suddeutsche Zeitung, een dagblad voor de Duitse elite, schrijft tamelijk meedogenloos over de Nederlandse crisis en met name over de diepe val van Mark Rutte. Lees hoe de krant het politieke verval in Nederland samenvat.

'De koning zei in de jaarlijkse reden dat het goed gaat met Nederland,' schrijft de krant. 'Maar dat is niet zo. Er is crisis. Hoe kon het altijd zo stabiele polderland in zo'n diepe politieke crisis komen?'

Een belangrijk deel van de verklaring is volgens de Suddeutsche het structureel liegen van premier Mark Rutte.

"Allereerst is het een vertrouwenscrisis. Net voor Prinsjesdag registreerde een enquête een forse daling van het vertrouwen in de politiek, van 60 naar 40 procent in twaalf maanden. 

"Er is ook een regeringscrisis. Nederland heeft al acht maanden geen regering en sinds maart martelen de partijen zichzelf en elkaar in een poging een nieuwe regering te vormen. Nu een normale meerderheidsregering niet is gelukt probeert men een minderheidsregering te smeden, maar het kan ook zijn dat er voorlopig helemaal geen nieuwe regering komt."

"Dit alles heeft veel te maken met de persoon Rutte, die al elf jaar in functie is. De rechtse liberaal is al lang in diskrediet. Jarenlang had de sympathieke, uiterst slimme politicus zich uit alle schandalen weten te redden. Het waren altijd anderen die moesten aftreden. Nu is het zijn beurt, zeggen zijn tegenstanders."

"Al in 2020 sprak Rutte tegen de Nederlanders niet de waarheid toen hij in een toespraak tot de natie aankondigde dat er groepsimmuniteit op komst was. Kort daarna ontkende hij dat hij dat had gezegd, terwijl het hele land het had gehoord. Aan het einde van het jaar haalde de toeslagenaffaire eindelijk de premier in: jarenlang werden duizenden overwegend immigrantengezinnen door de staat in existentiële moeilijkheden gestort door ongerechtvaardigde vorderingen tot terugbetaling."

"Geconfronteerd met hun eigen wandaden deden Rutte en zijn ministers hun best om fouten te verdoezelen en te voorkomen dat twee Kamerleden probeerden de situatie op te helderen. Na een vernietigend onderzoeksrapport kon het kabinet-Rutte in januari niets anders doen dan aftreden."

"Een ander Rutte-schandaal hield indirect verband met de toeslagenaffaire: kort voor Pasen werd bekend dat Rutte in het geheim had geprobeerd een hinderlijk Kamerlid, de christendemocraat Pieter Omtzigt, uit de Tweede Kamer te lozen. Toen de premier daarover eerst loog en later volhield dat hij het zich niet herinnerde, leek zijn politieke carrière voorbij. Daar kwamen de laatste weken nog de gênante overgang van zijn minister van Infrastructuur naar de energielobby en het debacle van de terugtrekking uit Afghanistan bij. Na verschillende ontslag- en burn-outgevallen rest van het kabinet nog slechts een romp, een "super-hyper-demissionair" kabinet, zoals Omtzigt het noemt."

"Maar uiteindelijk heeft niemand de kracht om echt los te komen van Rutte, want alle carrières hangen van hem af. Zijn vorige coalitiepartners - christendemocraten, linkse liberalen en de kleine christelijke unie - zijn heel bang voor nieuwe verkiezingen."

"Dus de 54-jarige Rutte blijft de baas. Donderdag, tijdens het jaarlijkse debat in de Tweede Kamer, reageerde hij terloops op boze verzoeken om op te stappen en deed hij alsof er niets was gebeurd. Een en al goed humeur en charme."

"De man die volgens velen de zaken ten goede kan keren, de populairste politicus van het land, is inmiddels na een lange burn-out terug in de Tweede Kamer: Pieter Omtzigt zou volgens een enquête 25 zetels halen, alleen Ruttes VVD heeft meer. Maar omdat hij ruzie kreeg met zijn christendemocraten, zit hij als eenmansfractie helemaal achteraan, met twee medewerkers." 

"Rutte of Omtzigt - op termijn zou dat wel eens het duel kunnen worden. Maar zo ver is het nog niet. Allereerst moet Nederland de huidige politieke chaos afwenden. Deze zin is ook te horen in Den Haag: 'Het moet heel erg worden voordat het beter kan worden.'"

Bron(nen):   Suddeutsche Zeitung