Waarom gratis ov de files niet gaat oplossen

Luxemburg is het eerste land ter wereld waar al het openbaar vervoer gratis wordt. Het idee is om zo de vele files die het kleine landje teisteren te verminderen. Maar volgens transportdeskundige Oded Cats van de TU Delft is dat ijdele hoop.

In 2013 was er in Tallinn een experiment met gratis ov. Cats is gevraagd om de proef in de hoofdstad van Estland te evalueren en komt tot teleurstellende conclusies. “Ik had verwacht veel meer effecten te zien dan ik aantrof,” zegt hij in Trouw. Tram en bus werden weliswaar 14 procent meer gebruikt, maar het autogebruik nam nauwelijks af. “De nieuwe gebruikers van het ov waren vooral mensen die voorheen veel liepen.” Zo is gratis ov zelfs slecht voor de volksgezondheid.

Cats vervolgt: “Als je iets aan de kosten wilt doen, blijken mensen veel gevoeliger voor de kosten van autorijden. Met hogere parkeertarieven bereik je dus veel meer dan met gratis ov.” Wel was het zo dat mensen met lagere inkomens nu vaker in tram of bus stapten “Maar de verwachting dat ze zo ook een betere positie op de arbeidsmarkt zouden krijgen, werd niet bewaarheid.”

Ook in andere steden, zoals het Belgische Hasselt, blijkt gratis ov vooral erg duur en wordt het weer teruggedraaid. “Door het inkomstenverlies is er geen stimulans om te investeren.” De Luxemburgers moeten dus niet al te veel resultaat verwachten van het gratis aanbieden van openbaar vervoer.

Bron(nen):   Trouw