Asielaanvragen dalen hard in Nederland, en kans op inwilliging keldert nog sneller

Het aantal mensen dat in Nederland voor het eerst asiel aanvraagt, is na de piek van 2023 duidelijk gedaald. Tegelijkertijd is de kans op een positieve beslissing nog sterker teruggelopen: in de eerste helft van 2026 werd minder dan drie op de tien inhoudelijk behandelde asielverzoeken ingewilligd.

De cijfers laten een dubbel beeld zien. De instroom van nieuwe asielzoekers ligt lager dan enkele jaren geleden, terwijl de IND een groter deel van de aanvragen afwijst. Daarbij is wel een belangrijke nuance nodig: besluiten gaan geregeld over aanvragen die maanden of jaren eerder zijn ingediend. Door lange wachttijden kunnen instroom- en besliscijfers dus niet rechtstreeks aan elkaar worden gekoppeld.

In 2023 bereikte het aantal eerste asielaanvragen een recente piek. Toen vroegen 38.380 mensen voor het eerst asiel aan in Nederland. In 2024 daalde dat naar 32.175 en in 2025 verder naar 24.140.

In de eerste zes maanden van 2026 registreerde de IND 12.185 eerste asielaanvragen. Als het maandtempo in de tweede helft van het jaar ongeveer gelijk blijft, komt 2026 rekenkundig uit in de buurt van 24.000 tot 25.000 aanvragen. Dat is geen officiële prognose, want asielinstroom kan door seizoenen, internationale ontwikkelingen en reisroutes snel veranderen.

De daling in 2025 was fors: er waren ongeveer 8.000 minder eerste aanvragen dan in 2024, een afname van circa 25 procent. In juni 2026 kwamen 1.974 mensen voor het eerst met een asielverzoek naar de IND.

De daling van de instroom valt samen met een nog sterkere daling van het aandeel positieve beslissingen. In 2022 werd volgens de CBS-reeks ruim 87 procent van de eerste inhoudelijke asielbesluiten ingewilligd. In 2023 was dat nog bijna 81 procent en in 2024 ruim 75 procent.

In 2025 kantelde dat beeld. Van de 15.550 eerste inhoudelijke besluiten werd 47,7 procent ingewilligd. De IND willigde 7.425 verzoeken in en wees 8.125 verzoeken af.

In de eerste helft van 2026 daalde het aandeel inwilligingen verder naar 28,1 procent. In die periode werden 2.595 eerste inhoudelijke besluiten toegewezen, tegenover 6.640 afwijzingen.

De cijfers betekenen niet automatisch dat de slagingskans van iedere individuele nieuwe aanvrager precies zo sterk is gedaald. De IND handelt in een bepaald jaar ook oude dossiers af. Verder verandert de samenstelling van de groep aanvragers, bijvoorbeeld naar nationaliteit en procedure.

Een daling van het aantal eerste asielaanvragen betekent niet dat alle asielmigratie even sterk afneemt. In 2025 kwamen volgens het CBS 16.470 nareizende familieleden naar Nederland. Dat was 39 procent meer dan in 2024 en het hoogste aantal sinds het CBS deze reeks in 2013 begon.

Ook in de eerste helft van 2026 bleef nareis groot. De IND registreerde 8.877 ingereisde nareizigers, naast de 12.185 eerste asielaanvragen. Wie alleen naar nieuwe aanvragen kijkt, ziet daarom niet de volledige instroom via de asielketen.

Het is niet juist om de 12.185 eerste aanvragen uit de eerste helft van 2026 direct te vergelijken met de 2.595 inwilligingen uit diezelfde periode. Een besluit kan betrekking hebben op een aanvraag die al in 2024 of 2025 is ingediend. Wachttijden en werkvoorraden zorgen ervoor dat de instroom en de afhandeling niet in hetzelfde ritme lopen.

Voor een volledig beeld zijn drie cijfers nodig: het aantal nieuwe aanvragen, het aantal besluiten dat de IND neemt en het deel daarvan dat wordt ingewilligd. De hoofdtrend is desalniettemin duidelijk: de piek in nieuwe asielaanvragen uit 2022 en 2023 ligt achter ons, terwijl het aandeel positieve besluiten veel sterker is teruggevallen.