Naar inhoud springen

Hangt je CO-melder naast de cv-ketel op ooghoogte? Daar hoort hij volgens de brandweer niet

Samenleving
door Dirk Kruin
IMG_5245
Je hebt ooit een CO-melder gekocht en hem netjes naast de cv-ketel geschroefd, mooi op ooghoogte zodat je het lampje ziet. Dat lijkt logisch, maar volgens de brandweer hangt hij daar niet goed. In de ruimte met de ketel hoort de melder aan het plafond. Alleen in kamers zonder ketel, kachel of geiser hang je hem op ademhoogte.
Dit is precies de maand om dat na te lopen. De brandweer houdt dit najaar de landelijke campagne Van de brandweer. Voor een veilige warme winter. In oktober ging het om veilig stoken, in november draait alles om koolmonoxide en in december om de feestdagen. En nu de verwarming deze week bij bijna iedereen echt aangaat (wat dat kost, lees je in Vanaf dinsdag gaat de verwarming echt aan: zoveel kost de eerste koude week je, en deze knop scheelt meer dan de nachtstand), gaat de ketel weer urenlang branden.
Dat de melder er niet voor niets hangt, bleek afgelopen nacht. Op zondagavond om 20.16 uur rukte de brandweer in Goes uit voor een afgegane CO-melder. In de nacht naar maandag volgden onder meer Ede (00.28 uur) en, allebei om 03.33 uur, een flat in Almere en een adres in Voorburg. Dat staat in de openbare P2000-meldingen. Brandweer Twente meldde eerder dit najaar dat het dit jaar gemiddeld twee keer per week uitrukte voor een CO-melding. Brandweer Kennemerland riep inwoners maandag op om te controleren of hun melder op de juiste plek hangt.

Bij de ketel: aan het plafond, niet ernaast

Een ketel, geiser of kachel geeft warme verbrandingsgassen af. Die stijgen eerst op, en de koolmonoxide gaat met de warme lucht mee naar boven. Een melder op ooghoogte naast de ketel merkt het gas daardoor later op dan een melder aan het plafond. Brandweer Nederland en de Nederlandse Brandwonden Stichting noemden het tegenover Hart van Nederland "zelfs onder professionals, een hardnekkig misverstand dat koolmonoxide zwaarder zou zijn dan lucht". Wie de melder juist laag hangt, zit dus nog verder mis.
In de ruimte bij de cv-ketel waar koolmonoxide juist opstijgt, moet de melder aan het plafond. In andere ruimtes plaats je de melder op ademhoogte.
- Peter Schuurmans, Hoofd Veilig Leven bij Veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond, op brandweer.nl
In de ruimte met het verbrandingstoestel geeft de brandweer deze plaatsingsregels:
  • Aan het plafond, horizontaal 1 tot 3 meter van de ketel of kachel.
  • Zo veel mogelijk centraal in de ruimte.
  • Minimaal 30 centimeter van de muren.
  • Niet naast luchtinlaten of -uitlaten, zoals ramen, deuren en ventilatieroosters, en niet naast andere objecten aan het plafond.
  • Bij een schuin plafond hang je de melder aan het schuine plafond.

Hangt de ketel in een kleine kast?

Bij veel oudere woningen zit de ketel in een smal hok of een kast op zolder. De voorlichtingssite Seniorenveiligwonen.nl adviseert om bij een cv-ruimte kleiner dan ongeveer 1 vierkante meter de melder in de ruimte vóór die kast te hangen. Recht boven de ketel hoeft hij volgens die site niet.

In de slaapkamer hangt hij op kussenhoogte

In de slaapkamer is geen ketel, en daar geldt dus ademhoogte. Dat betekent volgens de brandweer de hoogte waarop je slaapt, dus ongeveer ter hoogte van je hoofdkussen. In de woonkamer is ademhoogte de hoogte waarop je zit of loopt. Hang de melder in beide gevallen niet achter een gordijn of kast en niet naast een rooster.
Over die slaapkamerhoogte lees je online verschillende adviezen. Sommige sites noemen ongeveer anderhalve meter, oftewel ooghoogte. Fryslân Veilig, de voorlichtingssite van de Friese hulpdiensten, spreekt van (minimaal) ademhoogte, gemeten van de grond tot je neus. Uit eerder onderzoek van de brandweer zelf blijkt dat ademhoogte in een slaapkamer meestal lager ligt dan in een woonkamer. Wijkt de handleiding van jouw melder af? De brandweer wijst erop dat dat kan, dus kijk er even in.

Een geeloranje vlam is een teken om te bellen

Een melder waarschuwt, maar haalt het probleem niet weg. Koolmonoxide ontstaat bij onvolledige verbranding, en dat kun je soms zelf zien. Bij een goede verbranding is de vlam blauw. "Zie je een geeloranje vlam, dan wijst dit op gebrek aan zuurstof waardoor er meer koolmonoxide vrij kan komen", waarschuwt de brandweer. Laat de ketel of kachel dan nakijken door een installateur.
Ventileren hoort daarbij. Schuurmans adviseert om 24 uur per dag een raampje op een kier of een luchtrooster open te houden. Let bij het kopen van een melder op de aanduiding NEN-EN 50291 op de verpakking. En een rookmelder telt niet: die reageert niet op koolmonoxide. Rookmelders zijn sinds 1 juli 2022 verplicht op elke verdieping. Een CO-melder is in bestaande woningen niet verplicht, maar de brandweer raadt er wel een aan in elke ruimte met een verbrandingstoestel.

Gaat hij af? Bel altijd 112

De brandweer is daar duidelijk over: geeft de CO-melder alarm, bel dan 112. Wacht niet tot iemand klachten krijgt en wacht ook niet af of het alarm vanzelf stopt. Waarschuw je huisgenoten en ga naar buiten.
Over ramen openzetten zijn de adviezen minder eenduidig. Sommige voorlichters zeggen: zet ramen en deuren open als dat meteen kan. Anderen zeggen juist dat je niet binnen moet blijven om dat te doen. Wat overal terugkomt: ga niet terug naar binnen voordat de brandweer heeft gemeten en zegt dat het veilig is, en gebruik het toestel pas weer na controle door een installateur. Hoor je alleen af en toe een korte piep, dan is meestal de batterij leeg. Twijfel je of het een batterijsignaal is of echt alarm? Ga dan toch naar buiten en bel 112.

De check van vijf minuten

  • Hangt de melder in de ruimte van de ketel aan het plafond, 1 tot 3 meter ervandaan?
  • Hangt er een melder in of vlak bij de slaapkamer, op kussenhoogte?
  • Hangt geen enkele melder naast een rooster, raam of achter een gordijn?
  • Brandt de ketelvlam blauw, en niet geel of oranje?
  • Staat er ergens een raampje op een kier of een rooster open?
loading

Loading