Groot onderzoek: meeste bijwerkingen van cholesterolverlagers bestaan niet

Vrijwel alle bijwerkingen die op bijsluiters van cholesterolverlagers staan, worden niet daadwerkelijk veroorzaakt door het middel zelf. Dat blijkt uit de meest uitgebreide analyse ooit naar de veiligheid van statines.

De conclusie is opmerkelijk: van de 66 genoemde bijwerkingen is er voor 62 geen overtuigend wetenschappelijk bewijs dat ze door de medicijnen worden veroorzaakt.

Statines worden al ruim dertig jaar wereldwijd gebruikt door honderden miljoenen mensen. Ze verlagen het cholesterol en verminderen aantoonbaar het risico op hartinfarcten, beroertes en sterfte door hart- en vaatziekten. Toch zijn veel patiënten huiverig om ermee te beginnen of stoppen ze voortijdig, vaak vanwege zorgen over bijwerkingen zoals geheugenverlies, depressie, slaapproblemen of zenuwpijn.

Het nieuwe onderzoek combineerde gegevens uit 19 studies met in totaal 124.000 deelnemers. De gemiddelde follow-upduur bedroeg 4,5 jaar. Alleen spierklachten en een verhoogde kans op diabetes bleken daadwerkelijk samen te hangen met statinegebruik. Daarnaast werd beperkt bewijs gevonden voor vier andere effecten: veranderingen in leverwaarden, lichte leverafwijkingen, veranderingen in de urine en weefselzwelling. Ook deze risico’s bleken zeer klein.

Volgens hoofdauteur Christina Reith, universitair hoofddocent aan de University of Oxford, is het belangrijkste resultaat dat veel klachten die mensen ervaren tijdens statinegebruik net zo vaak voorkomen bij mensen die géén statines slikken. “Geheugenproblemen en slaapproblemen kwamen in gelijke mate voor in beide groepen. Dat betekent dat deze klachten wel kunnen optreden, maar niet door de medicijnen worden veroorzaakt”, aldus Reith.

De onderzoekers pleiten daarom voor een snelle herziening van bijsluiters. Duidelijkere informatie zou patiënten en artsen helpen om beter afgewogen beslissingen te nemen. Professor Sir Rory Collins, mede-auteur van de studie, stelt dat overdreven waarschuwingen onbedoeld schade kunnen aanrichten doordat mensen afzien van een bewezen effectieve behandeling.

Ook de British Heart Foundation, die het onderzoek deels financierde, spreekt van een belangrijke correctie op wijdverspreide misinformatie. Volgens de organisatie kan onnodige angst voor cholesterolverlagers leiden tot vermijdbare sterfgevallen door hart- en vaatziekten.

Bron: The Guardian