Nederlanders trouwen steeds later: eerste huwelijk schuift op naar dertigers

Wie tegenwoordig voor het eerst trouwt, is gemiddeld aanzienlijk ouder dan een halve eeuw geleden. In Nederland lag de gemiddelde leeftijd bij een eerste huwelijk in 2023 op 35,1 jaar voor mannen en 32,9 jaar voor vrouwen. Begin jaren zeventig was dat nog circa 24,6 jaar voor mannen en 22,6 jaar voor vrouwen.

De grafiek van Datagraver laat daarmee een opvallende maatschappelijke verschuiving zien: eerst daalde de leeftijd bij een eerste huwelijk nog tot halverwege de jaren zeventig, maar daarna zette een langdurige en vrijwel onafgebroken stijging in.

Het verschil met de jaren zeventig is groot. Mannen die in 2023 voor het eerst trouwden, waren gemiddeld ongeveer 10,5 jaar ouder dan in 1974. Bij vrouwen gaat het om ruim tien jaar.

CBS meldt dat de gemiddelde leeftijd bij een eerste huwelijk sinds 2013 met ruim twee jaar is toegenomen. Tijdens de coronajaren 2020 en 2021 was er tijdelijk nauwelijks verdere stijging, maar de langetermijntrend is duidelijk: Nederlanders stellen een huwelijk steeds vaker uit.longreads.

Dat betekent niet automatisch dat mensen ook pas veel later een relatie beginnen of een gezin vormen. Samenwonen is voor veel stellen inmiddels de gebruikelijke eerste stap, soms jarenlang en soms zonder dat er ooit een huwelijk volgt. Volgens CBS-gegevens wonen vrouwen gemiddeld rond hun 26e samen; het eerste kind komt gemiddeld eerder dan een eventueel huwelijk.

Een huwelijk is daardoor minder dan vroeger het vanzelfsprekende begin van het volwassen leven. Het is vaker een bewuste keuze die volgt nadat partners al samenwonen, werken, financieel meer zekerheid hebben opgebouwd of kinderen hebben gekregen.

Voor de verschuiving zijn verschillende verklaringen. Jongvolwassenen studeren langer, beginnen later aan een vaste loopbaan en krijgen later financiële ruimte. Ook de gespannen woningmarkt speelt mee: zelfstandig wonen, samenwonen en een bruiloft plannen vragen allemaal om geld en zekerheid.

Daarnaast is de sociale druk om jong te trouwen sterk afgenomen. Een relatie zonder huwelijk, samenwonen en geregistreerd partnerschap zijn breed geaccepteerde alternatieven. CBS constateert dat in 2021 slechts 2 procent van de jongeren tot 25 jaar getrouwd was of een geregistreerd partner had — veel minder dan in eerdere generaties.

Bij alle huwelijkssluitingen samen ligt de gemiddelde leeftijd nóg hoger: in 2024 was die 38,8 jaar voor mannen en 36,2 jaar voor vrouwen. Daarin tellen ook tweede en volgende huwelijken mee. Voor wie voor het eerst trouwt, ligt de leeftijd dus lager, maar nog altijd stevig in de dertiger jaren.