Donorclubs: diverser donorbestand nodig tegen kansenongelijkheid

LEIDEN (ANP) - Mensen met een niet-westerse afkomst, zoals Surinaamse en Marokkaanse Nederlanders, zijn nog altijd ondervertegenwoordigd in de registers van donoren van bloed, stamcellen en organen. Omdat de kans op een donormatch het grootst is bij mensen met dezelfde afkomst, hebben patiënten met deze achtergrond minder goede overlevingskansen. Daarvoor waarschuwen de Nederlandse Transplantatie Stichting (NTS), de stichting Sanquin Bloedvoorziening en de stichting Matchis. De drie donororganisaties zeggen voor het eerst de handen ineen te slaan om deze kansenongelijkheid aan te pakken.

Het aantal Nederlanders met een migratieachtergrond neemt toe. "Als het donoraanbod niet meebeweegt, wordt het risico op groeiende gezondheidsverschillen groter", zeggen de donororganisaties. Patiënten zonder geschikte donormatch moeten langer wachten of ondergaan uiteindelijk een minder ideale transfusie of transplantatie. Zij lopen dan bijvoorbeeld meer risico op complicaties of moeten extra medicatie gebruiken.

Tussen mensen met een andere afkomst kunnen biologisch-medische verschillen bestaan, zoals in bloegroepen en genetische varianten, zeggen de NTS, Sanquin en Matchis. Zo kunnen mensen met een Europese afkomst andere structuren in het bloed hebben dan mensen met een Surinaamse, Antilliaanse of Afrikaanse achtergrond. Als een patiënt uit die laatste groep bloed krijgt van iemand uit de eerste groep, bestaat het risico dat de patiënt antistoffen aanmaakt tegen het donorbloed.

Bloedziektes

Verder komen bepaalde erfelijke bloedziektes als sikkelcelziekte alleen voor bij mensen uit Afrika, Azië of het gebied rond de Middellandse Zee. Symptomen van sikkelcelziekte worden tegengegaan met bloedtransfusies. De ziekte zelf is alleen te genezen door een stamceltransplantatie.

Uit onderzoek dat de NTS, Sanquin en Matchis hebben laten uitvoeren onder Marokkaanse en Surinaamse Nederlanders blijkt dat deze groepen bereid zijn zich aan te melden als donor, als ze daarover meer kennis hebben. De organisaties starten mede daarom de bewustwordingscampagne Donor van Ons over het belang van een divers donorbestand. Dat gebeurt in opdracht van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport.