Wat is dat toch met vrijdag de 13e?

Waar komt het vandaan?

• De pechdag is een combinatie van twee oudere ideeën: 13 als ongeluksgetal en vrijdag als ongelukkige dag.
• 13 werd in Europa al lang gezien als “verstoring” van het perfecte getal 12 (maanden, apostelen, sterrenbeelden, enz.).
• Verhalen die vaak worden genoemd:Het Laatste Avondmaal, waar Judas de 13e aan tafel was en Jezus op Goede Vrijdag werd gekruisigd.Een massale arrestatie van de Orde der Tempeliers op vrijdag 13 oktober 1307 in Frankrijk.Noordse mythologie: de 13e gast Loki die op een feest verschijnt en de geliefde god Balder de dood injaagt.

Doet er echt meer ellende voor?

• Statistische studies naar ongevallen en ziekenhuisopnames vinden hooguit kleine en inconsistente verschillen tussen vrijdag de 13e en andere vrijdagen.
• Een grote heranalyse van verkeersongevallen vond geen structureel verhoogd risico voor vrouwen of mannen op vrijdag de 13e.​
• Sommige onderzoeken zien zelfs mínder verkeer, waarschijnlijk omdat mensen voorzichtiger zijn of thuisblijven.

Waarom voelt het dan toch zo “echt”?

• Psychologen wijzen op confirmation bias: als je gelooft dat de dag ongeluk brengt, onthoud je elk incident beter en vergeet je alle keren dat er niets gebeurde.
• Superstities geven mensen een gevoel van controle in een onvoorspelbare wereld; rituelen (hout afkloppen, “even oppassen vandaag”) verlagen angst.
• Voor een kleine groep is de angst zo sterk dat er een officiële term bestaat: paraskevidekatriafobie, de specifieke fobie voor vrijdag de 13e.​

Culturele impact

• In veel Westerse landen worden vluchtnummers, hotelkamers en verdiepingen met 13 vermeden; sommige gebouwen slaan de 13e verdieping over.
• De roman “Friday, the Thirteenth” (1907) en later de horrorfilmreeks “Friday the 13th” hebben het imago van pechdag stevig in de popcultuur verankerd.
• De angst heeft zelfs economische impact: miljoenen mensen mijden reizen, grote aankopen of beslissingen op die datum.

Lees ook

Voor hen bracht vrijdag de dertiende echt ongeluk