Slechter geconcentreerd door smartphone? Dat valt wel mee

De smartphone zou een vernietigend effect hebben op onze aandachtsspanne. We zouden verslaafd zijn aan dat oplichtende schermpje, waardoor we niets meer gedaan krijgen. Onderzoeker Niklas Johannes beweert dat dat allemaal wel meevalt.

Hij promoveerde deze week aan de Radboud Universiteit op de invloed van de smartphone op ons welzijn en onze concentratie. Dat we ongeconcentreerd zijn door overmatig telefoongebruik, daar kon de van oorsprong Duitse onderzoeker geen bewijs voor vinden. Ook worden we er niet ongelukkiger van.

“Er zijn beweringen dat de aanwezigheid van een smartphone op zich al afleidt’’, vertelt Johannes. “We lieten proefpersonen een moeilijke taak doen van ongeveer 15 minuten. Die werd net zo goed uitgevoerd met de telefoon op tafel als zonder telefoon in de buurt.’’ Ook concludeert de onderzoeker: “Mensen die hun smartphone vaker gebruikten zaten met hun gedachten helemaal niet vaker bij hun smartphone. Ook dat blijkt dus een fabel.’’

Johannes denkt dat mensen gewoon sneller naar hun smartphone grijpen als ze dingen doen die ze niet interessant vinden. Dat kan tegenwoordig gemakkelijker. “Maar vroeger, toen de smartphones er nog niet waren, vonden mensen ook afleiding.’’

Hij vindt het dan ook niet nodig om minder met je telefoon bezig te zijn. “Waarom moet je een boek gaan lezen als je liever een half uur op je telefoon kijkt? Het is niet bewezen dat het lezen van een boek waardevoller is dan interactie via een scherm.’’

Johannes wil dan ook af van de term ‘telefoonverslaving’. “Zelfs internetverslaving is een fenomeen dat nooit bewezen is. Wat we wel weten is dat ons concentratievermogen beperkt is. Het is waarschijnlijk dat iemand naar zijn telefoon grijpt als zijn concentratie minder wordt. Het is alleen de vraag of dat slecht is. Persoonlijk zet ik mijn telefoon weleens op stil als ik iets af moet maken. Tegelijkertijd gebruik ik de telefoon ook even om te ontspannen tussen verschillende taken door. Je moet doen wat voor jou het beste werkt.’’

Het is wel opmerkelijk dat de onderzoeker het geluid van zijn smartphone uitzet als hij door wil werken.