Wat gebeurt er met je lichaam als je pittig eten eet

Wie een scherpe curry of sambal eet, voelt het meteen: mond in brand, zweet op je voorhoofd, soms een rammelende buik. Wat gebeurt er dan precies in je lichaam, en is pittig eten nu gezond of juist riskant? In dit stuk: wat capsaïcine doet met je hersenen, spijsvertering en zelfs je levensverwachting – en voor wie een extra pepertje geen goed idee is.

Pittig eten begint in je mond. De stof capsaïcine uit chilipepers bindt zich aan de TRPV1-receptoren, zenuwcellen die normaal hitte en pijn signaleren. Je brein denkt dat er iets verbrandt: je hartslag gaat iets omhoog, je gaat zweten, je neus gaat lopen en soms tranen je ogen. Het gerecht zelf is niet echt gloeiend heet, maar je zenuwstelsel reageert alsof dat wel zo is.

Die reactie heeft ook een mini-voordeel: je verbranding gaat tijdelijk iets omhoog. Capsaïcine activeert het sympathische zenuwstelsel en verhoogt kort je energieverbruik. In studies met supplementen zie je kleine effecten op gewicht en vetmassa, maar de hoeveelheid capsaïcine in normaal eten is daarvoor te laag. Afvallen met sambal is dus vooral een hardnekkige mythe.

In je maag en darmen heeft capsaïcine een dubbel gezicht. Bij gezonde mensen kan het de doorbloeding van het darmslijmvlies verbeteren en mogelijk de spijsvertering licht ondersteunen. Tegelijk kunnen dezelfde TRPV1-receptoren in het maagdarmkanaal extra gevoelig zijn bij mensen met reflux, gastritis, prikkelbare darm of chronische darmziekten; zij krijgen sneller last van brandend maagzuur, buikpijn of diarree na een pittige maaltijd.

Opvallend is dat je lichaam went aan pittig eten. Wie vaak chili eet, krijgt minder sterke “brand”-signalen omdat de TRPV1-receptoren minder gevoelig worden. Dat verklaart waarom ervaren curry-eters moeiteloos gaan waar een beginner al in vlam lijkt te staan.

En de lange termijn? Grote bevolkingsstudies uit China laten zien dat mensen die bijna dagelijks pittig eten, gemiddeld een iets lagere sterfte hebben dan mensen die zelden scherp eten, mogelijk door effecten op hart- en vaatziekten en stofwisseling. Dat verband zegt niet dat chilipepers een levenselixir zijn, maar het ontkracht wel het idee dat pittig eten per definitie ongezond is.