De opmars van
AI zorgt bij veel werknemers voor groeiende onzekerheid, vooral in functies die relatief eenvoudig te automatiseren zijn. Wat jarenlang werd gezien als een toekomstscenario, wordt nu zichtbaar in de praktijk: technologie verandert in rap tempo de werkvloer.
Vooral bij banken, verzekeraars en in de reclamewereld is die impact merkbaar. Bedrijven werken efficiënter met minder mensen, waardoor functies verdwijnen. Vakbonden luiden de noodklok en wijzen op het tempo waarin deze veranderingen plaatsvinden.
Bij reclamebureau Ambassadors is die ontwikkeling al duidelijk zichtbaar. "Een paar jaar terug hadden we zo’n 120 mensen in dienst, dat zijn er nu nog 65″, zegt Diederik Veelo, Chief Innovation Officer. Volgens hem komt dat deels door veranderingen in de markt, maar speelt AI ook een belangrijke rol.
Die trend beperkt zich niet tot de creatieve sector. Ook in de financiële dienstverlening verdwijnen banen. Vakbondsbestuurder Erik Maas ziet hoe banken en verzekeraars grootschalig reorganiseren. Instellingen als ABN AMRO, ING en Achmea schrappen duizenden functies.
Uit een enquête onder werknemers blijkt dat de zorgen groot zijn: meer dan 60 procent vreest voor de toekomst van hun baan. "Een kwart verwacht over drie jaar helemaal niet meer te werken in de financiële dienstverlening in Nederland. Dat zijn best heftige cijfers.”
Met name beroepen waarin taal centraal staat, lopen een verhoogd risico. Denk aan vertalers, klantenservicemedewerkers, schrijvers en telefonisten. AI-systemen kunnen steeds beter communiceren, analyseren en produceren, waardoor deze functies onder druk staan.
Investeren in AI-geletterdheid
Toch ligt volgens Maas de oplossing niet in het tegenhouden van technologie, maar in voorbereiding. "Daarom roep ik werkgevers op om te investeren in AI-geletterdheid bij werknemers. Ga met ons als vakbond in overleg en kijk samen met ons en de werknemers naar wat er nodig is aan opleidingen.” Hij benadrukt dat bedrijven tijdig moeten handelen: "Ga niet pas met ons in gesprek over een sociaal plan bij een ontslagronde als het bijna te laat is.”
AI-ondernemer Jim Stolze deelt die zorg. Hij ziet hoe snel ontwikkelingen gaan en verwijst naar internationale onderzoeken. "Daar wordt gewaarschuwd voor 11 procent werkloosheid. Die mensen zullen niet mee kunnen in de vernieuwing.”
Toch blijft hij optimistisch over de lange termijn. "Ik denk dat AI een productiviteitsboost en daarmee ook een welvaartsboost tot gevolg gaat hebben. Werk zal niet verdwijnen, maar je rol gaat veranderen.” Zo verwacht hij dat een accountant minder tijd kwijt is aan invoerwerk en zich juist meer kan richten op advies.