De relatie tussen onze kanker en onze katten

maandag, 23 maart 2026 om 5:26

Wetenschappers hebben voor het eerst grootschalig het dna van kattentumoren in kaart gebracht en stuiten daarbij op verrassend veel overeenkomsten met menselijke kanker. Dat opent deuren voor betere behandelingen, voor zowel poes als baasje.

Bijna 500 huiskatten uit vijf landen leverden tumor- én gezond weefsel, dat werd onderzocht op zo’n 1.000 genen die bij mensen al bekendstaan als kankergenen. Vooral bij borstkanker (mammatumoren) vallen de parallellen op: hetzelfde type genmutaties duikt op in katten én mensen. Zo is het gen FBXW7 bij meer dan de helft van de onderzochte kattentumoren veranderd; bij vrouwen met borstkanker gaat zo’n mutatie vaak samen met een slechtere prognose. Ook PIK3CA, een gen waarvoor al gerichte borstkankermedicatie bestaat, blijkt in bijna de helft van de kattentumoren beschadigd.

Omdat katten onze woonkamer, lucht en voeding delen, bieden hun tumoren een unieke blik op de gedeelde invloed van omgeving op kankerrisico. De nu gepubliceerde genetische atlas van kattentumoren wordt een open databank, bedoeld om gericht nieuwe therapieën te ontwikkelen. Het past in het zogeheten ‘One Medicine’-denken: wat we leren in de dierenkliniek, kan uiteindelijk ook patiënten in het ziekenhuis helpen – en andersom.

Wat betekent dit voor kattenbezitters?

Let op rook en andere chemicaliën in huis: katten ademen dezelfde lucht in, maar likken bovendien stof van hun vacht en krijgen zo mogelijk meer kankerverwekkende stoffen binnen.
Houd je kat slank en in beweging: overgewicht vergroot vermoedelijk, net als bij mensen, het risico op meerdere kankersoorten.
Negeer knobbeltjes niet: vooral bij (ongecastreerde) poezen kunnen kleine bultjes aan de buiklijn vroege mammatumoren zijn; hoe eerder verwijderd, hoe beter de prognose.
Bespreek nieuwe behandelopties: nu bekend is dat sommige mutaties en doelgerichte medicijnen bij kat en mens overlappen, loont het om met de dierenarts te praten over deelname aan studies of moderne therapieën bij ernstige kanker.