Naar inhoud springen

Vrouwen in dit Sardijnse bergdorp worden opmerkelijk vaak honderd jaar oud

gezondheid
22dd8371-3497-46d0-86Italiaans dorp waar vrouwen 100 jaar worden: Bolotana27-a0d6c6b1f4ff
Bijna één op de zeven. Zoveel vrouwen van 70 in het Sardijnse bergdorp Bolotana worden 100 jaar, berekenden Italiaanse en Amerikaanse onderzoekers. In de rest van Italië is dat 3,5 procent; het dorp met 2300 inwoners hoort daarmee bij de plekken met de oudste vrouwen ter wereld.
Het onderzoek verscheen op 5 oktober in Frontiers in Aging. Eerste auteur is Giovanni Mario Pes van de Universiteit van Sassari, die eerder de bekende ‘blue zone’ van Sardinië in kaart bracht. Het Nederlandse gezondheidsblad Santé schreef er als eerste over.

Alleen Hongkong doet het beter

De onderzoekers keken naar de sterftecijfers van 2021 tot en met 2025, uit het bevolkingsregister en de doopboeken van de parochie. Een vrouw van 70 in Bolotana heeft gemiddeld nog bijna 21 jaar te leven, een Italiaanse vrouw van die leeftijd ruim 18 jaar.
Mede-onderzoeker S. Jay Olshansky van de Universiteit van Illinois in Chicago zei tegen de Sardijnse krant Unione Sarda: “We denken dat dit de vrouwelijke bevolking met de langste levensduur ter wereld is, of daar dichtbij.” Volgens de berekening staan de vrouwen van Bolotana wereldwijd alleen achter die van Hongkong.

In cijfers

  • 13,8 procent van de vrouwen van 70 haalt de 100, tegen 3,54 procent in heel Italië.
  • 38 van de 3060 mensen die tussen 1900 en 1925 in Bolotana werden geboren, werden 100.
  • 19 inwoners werden tussen 2021 en 2025 honderd: 14 vrouwen en 5 mannen.
  • 6 honderdjarigen woonden er eind 2024, op ruim 2000 inwoners.

In de rest van Sardinië zijn het juist de mannen

Dat maakt Bolotana vreemd. In de bekende blue zone van Sardinië, een groep dorpen in de bergen van Ogliastra, worden vooral mannen opvallend oud. In Bolotana is het voordeel voor mannen klein: een man van 70 heeft er nog zestien jaar, nauwelijks meer dan het Italiaanse gemiddelde van 15,5. Een blue zone is een gebied waar mensen aantoonbaar vaker heel oud worden; Okinawa in Japan en het Griekse eiland Ikaria zijn de bekendste.

Lopen, olijfolie en de buren om de hoek

Wat de vrouwen anders doen, weten de onderzoekers niet. Hun cijfers laten alleen zien dát ze oud worden, schrijven ze. Ze noemen wel wat opvalt in het dorp:
  • Lopen. Bolotana ligt tegen een berghelling met steile straatjes. Inwoners doen veel te voet, zegt Olshansky, niet met de auto.
  • Eten uit de buurt. Een groot deel van het voedsel komt uit het dorp zelf, te beginnen met de olijfolie.
  • Familie dichtbij. Families wonen vlak bij elkaar en eenzaamheid komt weinig voor. Olshansky noemt het in een persbericht van zijn universiteit een hechte gemeenschap.
Ook erfelijke aanleg en goede zorg kunnen meespelen. Het zijn grotendeels dezelfde vier gewoontes die helpen om 100 te worden.

Vijf jaar eerder was het dorp niet bijzonder

Er is een kanttekening, en die staat in het onderzoek zelf. Bij zo’n klein dorp maken een paar sterfgevallen meer of minder een groot verschil. Toen de onderzoekers dezelfde som maakten voor 2015 tot en met 2019, kwamen ze voor de vrouwen uit op 1,46 procent die de 100 haalde. Ook speelt corona mee in de periode die ze bekeken.
Twee auteurs hebben bovendien een belang: Dan Buettner, die de term blue zones bekend maakte, is eigenaar van het bedrijf Blue Zones, en Olshansky kreeg geld voor advies over een geplande onderzoeksinstelling. Over hoe stevig het bewijs voor blue zones is wordt al jaren gediscussieerd.
De onderzoekers noemen Bolotana daarom voorzichtig een kandidaat. Pas als de vrouwen er ook de komende jaren zo oud worden, krijgt het dorp de status van zesde blue zone.
Meer weten?
loading

Loading