Jarenlang werd gedacht dat relaties onder druk komen te staan wanneer de vrouw meer verdient dan haar man, omdat dit botst met traditionele rolpatronen. Nieuw internationaal onderzoek zet die aanname echter op losse schroeven. De werkelijke verklaring blijkt veel complexer.
Onderzoekers analyseerden gegevens van ruim 544.000 heteroseksuele stellen uit 29 welvarende landen. Hun conclusie: koppels waarin de vrouw het hoogste inkomen heeft, gaan inderdaad vaker uit elkaar. De kans op een relatiebreuk ligt gemiddeld 36 procent hoger dan bij stellen waarbij de man de grootste kostwinner is.
Opvallend genoeg vonden de wetenschappers nauwelijks bewijs dat traditionele ideeën over de man als kostwinner hiervoor verantwoordelijk zijn. Ook de financiële onafhankelijkheid van vrouwen of verschillen in carrièrekansen bleken de hogere scheidingskans niet overtuigend te verklaren.
Kinderen maken het verschil
De sterkste aanwijzingen wijzen in een andere richting: de combinatie van werk en gezinsleven.
Voor stellen met kinderen bleek het effect aanzienlijk sterker. Wanneer de vrouw meer verdiende dan haar partner, was de kans op een relatiebreuk 49 procent hoger dan bij gezinnen waarin de man de meeste inkomsten had. Bij kinderloze stellen bedroeg dat verschil 23 procent.
Volgens de onderzoekers wijst dit erop dat de verdeling van werk en zorgtaken nog altijd een belangrijke rol speelt. Als vrouwen na de komst van kinderen actief blijven op de arbeidsmarkt en tegelijkertijd een groot deel van het huishouden en de zorg blijven dragen, kan de druk op de relatie flink toenemen.
De onderzoekers vermoeden dat juist deze ongelijke verdeling van onbetaald werk voor spanningen zorgt en niet zozeer het hogere salaris van de vrouw zelf.
Geen bewijs voor oorzaak en gevolg
De studie benadrukt dat de resultaten niet betekenen dat een hoger inkomen van de vrouw automatisch leidt tot een scheiding. Relaties zijn complex en worden beïnvloed door veel factoren die in grote bevolkingsonderzoeken lastig volledig in kaart te brengen zijn, zoals communicatie, relatiekwaliteit en de duur van de relatie.
Bovendien richtte het onderzoek zich uitsluitend op heteroseksuele stellen in welvarende landen. Daardoor kunnen de conclusies niet zonder meer worden toegepast op andere relatievormen of landen.
De bevindingen laten wel zien dat niet traditionele opvattingen, maar vooral de dagelijkse balans tussen werk, kinderen en huishoudelijke taken een belangrijke verklaring kan zijn voor de grotere kwetsbaarheid van relaties waarin de vrouw de meeste inkomsten verdient.