Dierenartsen waarschuwen bij deze hitte: deze 5 fouten maken de meeste baasjes — en nummer 2 kan dodelijk zijn

Vandaag en morgen is het Nationaal Hitteplan in het hele land actief. Vandaag komt de maximumtemperatuur overal boven de 30 graden uit, in het zuidoosten wordt het 35 tot 36 graden, en vrijdag loopt het op tot 37 graden in het zuidoosten. Voor mensen is dat vervelend. Voor honden, katten, konijnen en vogels is het een medisch probleem, want waar wij zweten, kunnen de meeste huisdieren hun warmte alleen kwijt via hijgen en hun voetzolen. Dierenartsen zien tijdens warme periodes jaarlijks dieren met klachten die variëren van uitdroging tot levensbedreigende hitteshock — en bijna altijd achter dezelfde vijf fouten.

De klassieker: het rondje van vier uur 's middags, omdat het altijd zo gaat. Dierenartsen adviseren honden bij dit weer alleen vroeg in de ochtend of laat op de avond uit te laten, en intensieve inspanning tijdens de warmste uren helemaal te vermijden. Niet alleen de lucht is het probleem: asfalt en stoeptegels kunnen zo heet worden dat een hond er brandwonden aan de voetzolen oploopt. Kun je zelf niet met je blote hand op de tegels blijven, dan is het te heet voor zijn poten. Honden met een korte snuit, overgewicht of een hoge leeftijd lopen extra risico.

Dit is de fout die dieren daadwerkelijk het leven kost. Een stilstaande auto in de zon wordt razendsnel heel warm — tot rond de 50 graden — en schaduw of een raam op een kier maakt daarbij nauwelijks verschil. Bij een buitentemperatuur van dertig graden kan het binnen tien minuten al veertig graden of meer zijn, en dat is voor een hond levensgevaarlijk. Het is meestal niet zuurstofgebrek waar het dier aan bezwijkt, maar oververhitting van de hersenen. Elk jaar worden dierenartsen geconfronteerd met dieren die hierdoor ernstig ziek raken of overlijden. Zie je een hond alleen in een auto zitten en lijkt het dier in de problemen, bel dan direct de politie of meldnummer 144.

Op sociale media circuleert al jaren de waarschuwing dat koud water een oververhitte hond fataal kan zijn. Dierenartsen en factcheckers hebben die bewering afgeserveerd: gewoon koud kraanwater is niet gevaarlijk, en het voordeel van snel de temperatuur verlagen weegt zwaarder dan het theoretische risico. Alleen ijsbaden zijn onnodig riskant. De beste eerste hulp is het dier meteen helemaal nat maken met koud water — onder de kraan, in een badje of in een sloot — en dat combineren met luchtstroming, bijvoorbeeld een ventilator. Alleen de voetzooltjes bevochtigen is te weinig oppervlak om iets uit te richten.

Begrijpelijk, maar de verkeerde volgorde. Het is de tijdsduur van de te hoge lichaamstemperatuur die de schade veroorzaakt, dus koel eerst en vervoer daarna. Bel wel altijd de dierenarts zodra het koelen loopt, óók als het dier lijkt op te knappen: inwendige schade blijft van buiten onzichtbaar.

De meeste baasjes grijpen pas in bij de duidelijke symptomen, terwijl de eerste signalen subtiel zijn: ongecontroleerd hijgen, opvallend vaak de schaduw opzoeken, minder alert reageren, zwalken of struikelen. Hoe langer de temperatuur verhoogd blijft, hoe groter de kans op blijvende orgaanschade. En vergeet de dieren die niets van zich laten horen niet: een konijnenhok of volière in de zon wordt binnen een uur een oven. Verplaats het verblijf naar de schaduw en zorg voor ventilatie en vers water.