Je pakt een fles wasmiddel met 'groen' op het etiket, een pak koffie met een zelfverzonnen keurmerk, shampoo die zichzelf 'klimaatneutraal' noemt. Vanaf aanstaande zaterdag worden de regels voor dat soort duurzaamheidsclaims fors strenger: algemene kreten, zelfbedachte labels en claims als 'CO₂-neutraal' mogen in veel situaties niet meer.
Twaalf praktijken zijn straks altijd misleidend
Vanaf 27 september gelden nieuwe Europese regels voor duurzaamheidsclaims en duurzaamheidskeurmerken richting consumenten, voortkomend uit de EU-richtlijn Empowering Consumers for the Green Transition (EmpCo-richtlijn). In Nederland deed de Eerste Kamer het bijbehorende wetsvoorstel op 26 mei 2026 als hamerstuk af. De Implementatiewet richtlijn betere duurzaamheidsinformatie voor consumenten treedt op 27 september in werking en voegt twaalf praktijken toe aan de lijst van reclame-uitingen die in Nederland altijd als misleidend worden beschouwd.
Concreet: generieke claims als 'duurzaam', 'groen' of 'milieuvriendelijk' mogen vanaf 27 september alleen nog onder strikte voorwaarden worden gebruikt, en moeten duidelijk, specifiek en controleerbaar onderbouwd zijn. Een product als klimaat- of CO₂-neutraal presenteren op basis van compensatiemaatregelen is helemaal verboden. Eigen duurzaamheidslabels zijn alleen nog toegestaan als ze voldoen aan eisen voor onafhankelijke certificering. Ook afbeeldingen, symbolen en keurmerken kunnen als duurzaamheidsclaim worden aangemerkt,
meldde BPNieuws.
Geen overgangstermijn: wat op 26 september nog acceptabel is, kan op 27 september verboden zijn.
De helft van alle groene claims klopte niet
Dat de regels nodig zijn, bleek eerder al uit onderzoek van de Europese Commissie. In een studie uit 2020 was 53,3 procent van alle onderzochte milieuclaims in de EU vaag, misleidend of ongegrond. 40 procent was niet onderbouwd. Bij een aparte screening in 2021 van websites met groene claims voor kleding, cosmetica en huishoudelijke apparatuur hadden de nationale consumentenautoriteiten aanwijzingen dat 42 procent van de claims overdreven, onjuist of bedrieglijk was.
De ACM handhaaft, en de boetes zijn fors
In Nederland publiceerde de Autoriteit Consument & Markt (ACM) al in januari 2021 haar Leidraad Duurzaamheidsclaims en herzag die in juni 2023. De ACM startte onderzoeken in de sectoren energie, zuivel en kleding, en schreef in totaal ruim 170 bedrijven aan. H&M en Decathlon deden in september 2022 toezeggingen om hun uitingen aan te passen.
Met de EmpCo-regels die vanaf 27 september gelden, krijgt die handhaving een steviger wettelijke basis. Bedrijven die consumenten misleiden met claims die zij niet kunnen waarmaken, kan de ACM een last of een boete opleggen. De boetes kunnen oplopen tot €900.000 per overtreding of een percentage van de omzet.
Boetes tot €900.000 per overtreding of een percentage van de omzet.
Wat je nu kunt doen
- Check de verpakking: staat er alleen 'duurzaam' of 'groen' zonder uitleg waarop die claim betrekking heeft? Dan voldoet de fabrikant waarschijnlijk niet aan de nieuwe regels.
- Herken echte keurmerken: erkende labels als het EU Ecolabel blijven bestaan. Zelfbedachte logo's met blaadjes of wereldbollen zonder onafhankelijke certificering mogen straks niet meer.
- Meld het: vermoed je een misleidende groene claim op een product? Melden kan bij ACM ConsuWijzer.
- Verwacht niet dat alles meteen van het schap verdwijnt. Er is geen overgangstermijn voor bedrijven, maar producten met oude verpakkingen kunnen nog enige tijd in de winkel staan.