Elke volle dieseltank kost je €30 meer dan voor de oorlog: zoveel extra ben je nu al kwijt

Samenleving
vrijdag, 25 september 2026 om 9:39
benzine en diesel weer onder de 2 euro per liter1668774732
Rij je een dieselauto, dan betaal je per volle tank inmiddels €30 meer dan voor het conflict in het Midden-Oosten begon. Over een halfjaar loopt dat op: de gemiddelde EU-dieselrijder heeft in de onderzochte periode zo'n €142 extra betaald. Dat becijfert Transport & Environment (T&E) in het rapport A Continent Squeezed, dat op 23 september verscheen en waarover Euronews berichtte.

€53 miljard extra in een halfjaar

Achter die persoonlijke bedragen schuilt een probleem van Europees formaat. Hogere brandstofprijzen kosten de EU gemiddeld €270 miljoen per dag extra aan wegtransportkosten, waarvan €203 miljoen per dag voor diesel. De overige €67 miljoen per dag is toe te schrijven aan benzine.
De schattingen vergelijken de kosten tijdens het conflict met dezelfde periode vorig jaar, gecorrigeerd voor inflatie, over 28 weken tot 6 september. Het totale extra bedrag voor wegtransport komt uit op €53 miljard. Daarvan was €40 miljard het gevolg van duurdere diesel.
In 28 weken kostten hogere brandstofprijzen de EU €53 miljard extra. €40 miljard daarvan zat bij diesel.

Europa is het meest kwetsbaar

Dat Europa zo hard wordt geraakt, is geen toeval. Wegtransport verbruikt 77% van alle diesel en gasolie in de EU. Op Europese wegen rijdt 38% van de personenauto's op diesel. T&E noemt Europa de regio die wereldwijd het meest afhankelijk is van diesel: het aandeel diesel en gasolie in het olieverbruik ligt hier zo'n 16 procentpunt boven het wereldgemiddelde, en is bijna het dubbele van het Amerikaanse aandeel.

Truckers betalen €236 per week extra

De transportsector krijgt de zwaarste klap. Een gemiddelde Duitse truck op de lange afstand maakte in de onderzochte periode zo'n €6.000 aan extra dieselkosten, omgerekend €236 per week. Met ongeveer 6,2 miljoen trucks op Europese wegen vertaalt die stijging zich direct in hogere transportkosten, en uiteindelijk in de prijs van alles wat per vrachtwagen wordt vervoerd.
Een volle tank van 50 liter diesel kost op dit moment €30 meer dan voor de oorlog. Voor een vrachtwagenbedrijf loopt dat op tot €236 per week extra.

Genoeg voor een slooppremie

T&E plaatst de kosten in een opvallend perspectief. Dertig procent van het Europese dieselwagenpark is ouder dan vijftien jaar. Als de huidige dieselpremie tot kerst aanhoudt, heeft de EU het equivalent uitgegeven van een slooppremie van €2.000 voor al die oudere dieselauto's.
Volgens T&E-expert Antony Froggatt verlengen accijnsverlagingen de pijn alleen maar en verschuiven ze de rekening naar de belastingbetaler. Investeringen in sloopreglingen leveren volgens hem sneller rendement op. Meerdere Europese landen, waaronder Duitsland, grijpen juist nu naar accijnskortingen en overwinstbelastingen om de pijn te verzachten (eerder schreven wij hier al over). T&E draait de logica om: gebruik het geld dat de dieselpremie kost niet om de pompprijs te drukken, maar om de oudste dieselauto's van de weg te halen.
Politicians are weighing up fuel duty cuts, which will only extend the pain for longer and shift the burden onto taxpayers. Investments in scrappage schemes now will start to pay back quickly.
- Antony Froggatt, T&E (oorspronkelijk in het Engels)

Het wordt niet snel goedkoper

ECB-experts vertelden Euronews Business vorige week dat de diesel-raffinagemarges naar verwachting in oktober pieken. Het aanbod kan in de herfst verder krap worden: de vraag naar stookolie, landbouwmachines en vrachtvervoer stijgt, terwijl raffinaderijen seizoensonderhoud plegen. Daar komt bij dat de Verenigde Staten overwegen de export van diesel geheel of gedeeltelijk te verbieden. President Trump zei het idee te steunen, maar een formeel verbod is nog niet afgekondigd.
In Nederland is het beeld niet rooskleuriger. De adviesprijs voor diesel stond op 23 september op €2,804 per liter, een van de hoogste in Europa. Begin januari kostte een liter diesel nog onder de €2,00. Wie in Nederland diesel tankt, betaalt dus waarschijnlijk per tankbeurt minstens zoveel extra als het EU-gemiddelde van €30.

Wat je nu kunt doen

  • Check je tankbonnetjes. Bij een adviesprijs rond €2,80 per liter kost een volle tank van 50 liter ruim €140. Begin januari was dat nog onder de €100.
  • Vergelijk pompstations in je omgeving. Het verschil tussen een snelwegstation en een onbemand station is in Nederland al gauw tien cent per liter of meer.
  • Overweeg vaker thuiswerken. T&E berekent dat drie extra thuiswerkdagen per week de brandstofkosten met tot 20% kunnen verlagen.
  • Rijd je in een oudere diesel, houd dan slooppremies en subsidieregelingen voor elektrisch rijden in de gaten. Bij de huidige brandstofprijzen verschuift de rekensom sneller richting elektrisch dan je denkt.
  • Lees ook ons eerdere stuk over hoe andere automobilisten hun tankgedrag aanpassen: minder liters per keer, vaker naar de goedkope pomp.
loading

Loading