Val je sneller af door in de hitte te sporten? (en wat doet warmte met je hart?)

Zweten als een otter, een knalrood hoofd en een kilo lichter na het hardlopen: op warme dagen denken veel sporters al snel dat ze extra vet verbranden. Op sociale media duikt daarom elke zomer dezelfde vraag op: val je sneller af als je sport in de hitte?

Volgens fysioloog Maria Hopman van het Radboudumc is het antwoord glashelder: nee.

“Dat beeld klopt helemaal niet”, zegt Hopman tegen Radar. “Het idee dat gewichtsverlies gelijkstaat aan vetverlies is een hardnekkige mythe. Als je in de hitte extra gewicht verliest tijdens het sporten, is dat gewoon vocht dat je kwijtraakte. Dat betekent dus dat je veel te weinig hebt gedronken en dat is allesbehalve gezond.”

Wie ooit heeft geprobeerd hard te lopen bij dertig graden weet: dezelfde training voelt ineens loodzwaar. Volgens Hopman komt dat vooral doordat je hart veel harder moet werken.

“Van alle energie die je spieren gebruiken, wordt maar tien tot twintig procent omgezet in beweging”, legt ze uit. “De rest komt vrij als warmte. Die warmte moet je kwijt, anders raakt je lichaam oververhit.”

Normaal gesproken koelt je lichaam af doordat bloedvaten in de huid zich openen. Daardoor stroomt warm bloed naar de huid om af te koelen. Maar zodra het buiten óók heet is, werkt dat systeem minder goed.

Dan moet zweten het overnemen. “Niet het zweet zelf koelt, maar de verdamping ervan, die onttrekt warmte aan je huid.” En dat vraagt veel van je lichaam. Je hart moet tegelijkertijd bloed naar je spieren én naar je huid pompen.

“Bij dezelfde loopsnelheid heb je bij dertig graden al snel een hartslag die tien slagen hoger ligt dan bij vijftien graden”, zegt Hopman. “En dat voel je. Die hogere hartslag maakt dat dezelfde inspanning ineens veel zwaarder aanvoelt.”

Sporten in warm weer hoeft volgens Hopman niet verkeerd te zijn. Je lichaam kan zich zelfs aanpassen aan hitte: je gaat efficiënter zweten, verliest minder zouten en krijgt een groter bloedvolume.

Maar wie te fanatiek doorgaat, loopt risico. “Bij 42 of 43 graden is de temperatuur niet meer met het leven verenigbaar”, waarschuwt Hopman. “Dan kunnen eiwitten in je lichaam kapotgaan en kun je zelfs een hartstilstand krijgen.”

Vooral in het voorjaar gaat het soms mis tijdens sportevenementen, omdat mensen nog niet gewend zijn aan hoge temperaturen.

Een verhoogde lichaamstemperatuur tijdens het sporten betekent trouwens niet dat je ziek bent. Bij koorts zet je lichaam bewust de thermostaat hoger om infecties te bestrijden. Tijdens het sporten stijgt je temperatuur puur doordat spieren warmte produceren.

Volgens Hopman is de belangrijkste les dan ook: luister naar je lichaam. “Je moet een beetje met het weer mee groeien.”

Bron: Radar