Je smart-tv gluurt met je mee: zo stop je het uploaden van screenshots en verkopen van privacygevoelige data

Je plakt de webcam van je laptop af voor je privacy, maar ondertussen kan je televisie behoorlijk veel info over je kijkgedrag opslaan en doorgeven. Smart-tv's gebruiken daarvoor een technologie die Automatic Content Recognition (ACR) heet.

ACR kan ook actief zijn wanneer je televisie alleen als scherm voor een laptop, spelcomputer of ander HDMI-apparaat dient. Het goede nieuws: je kunt de functie uitschakelen.

ACR werkt een beetje als Shazam voor televisiebeelden. De software analyseert periodiek wat er op het scherm verschijnt en maakt daar een digitale vingerafdruk van. Die wordt vervolgens vergeleken met een database om te bepalen welke content je aan het kijken bent.

Daarmee kunnen fabrikanten informatie opbouwen over je kijkgedrag. Denk aan welke programma's je bekijkt en hoe lang je kijkt. Die gegevens kunnen onder meer worden gebruikt voor gepersonaliseerde advertenties en aanbevelingen.

Onderzoekers van University College London onderzochten in 2024 hoe ACR op Samsung- en LG-televisies werkt. En wat bleek: de technologie bleef ook actief wanneer de tv als extern scherm via HDMI werd gebruikt. Je spelcomputer of laptop aansluiten betekent dus niet automatisch dat de televisie zelf niets meer over je kijkgedrag kan registreren.

Dat is misschien wel het meest verrassende onderdeel van het onderzoek. Wie Netflix, een laptop of een spelcomputer via HDMI gebruikt, kan denken dat alleen dat externe apparaat weet wat er op het scherm gebeurt. Bij de onderzochte Samsung- en LG-tv's bleek dat niet altijd zo te zijn.

De onderzoekers vonden verschillen tussen apparaten, landen en manieren van kijken. Het is dus te kort door de bocht om te zeggen dat iedere smart-tv voortdurend alles wat op het scherm verschijnt naar een externe server stuurt.

Wat wél duidelijk is: ACR kan veel verder gaan dan alleen de programma's die je rechtstreeks via de ingebouwde tv-apps bekijkt.

Nog belangrijker: de onderzoekers testten ook wat er gebeurt wanneer gebruikers ACR uitschakelen.

Bij de onderzochte televisies stopte de netwerkcommunicatie met de ACR-servers nadat de gebruiker zich had afgemeld. De privacyinstelling heeft dus daadwerkelijk effect.

De precieze naam van de instelling verschilt per merk en softwareversie. Zoek daarom in het privacygedeelte van je televisie naar termen als ACR, kijkgegevens, kijkinformatie, interactieve tv, contentherkenning of personalisatie.

Bij Samsung heet de functie bijvoorbeeld Viewing Information Services. Samsung legt zelf uit dat ACR wordt geactiveerd wanneer een gebruiker hiervoor kiest tijdens de installatie en dat de instelling later kan worden aangepast.

Ga naar: Instellingen → Ondersteuning (of Algemeen en privacy) → Voorwaarden en privacy → Privacykeuzes.

Zoek vervolgens naar Viewing Information Services of de Nederlandse equivalent daarvan en schakel deze uit.

Kijk bij: Instellingen → Algemeen → Privacy en veiligheid

Zoek daar naar Live Plus, Kijkgedrag of een vergelijkbare instelling voor kijkinformatie.

Kijk in: Instellingen → Systeem → Privacy

Zoek naar Samba Interactive TV of instellingen rond interactieve tv en kijkgegevens.

Kijk bij: Instellingen → Privacy → Smart TV Experience

Zoek naar een optie als Use Info from TV Inputs en schakel die uit.

De namen en menustructuur kunnen per model verschillen. Staat jouw merk hier niet tussen? Zoek dan in het privacymenu naar kijkgegevens, contentherkenning, interactieve diensten, advertenties of personalisatie.

ACR is niet de enige vorm van dataverzameling op een smart-tv. Kijk daarom meteen of je televisie aparte instellingen heeft voor bijvoorbeeld spraakassistenten, gepersonaliseerde advertenties en gebruiksgegevens.

Een smart-tv is niet alleen een scherm. Het is ook een met internet verbonden computer en daarom is het verstandig om af en toe even door de privacy-instellingen te lopen.

Bron: Panorama