Deze simpele wintertrucs houden je rechtop op gladde stoepen

door Dirk Kruin

zaterdag, 03 januari 2026 om 6:43

Valpartijen door sneeuw en ijs zijn echt risico, zeker voor ouderen, maar met een paar simpele aanpassingen kun je de kans om onderuit te gaan aanzienlijk verkleinen.

Waarom wintervalpartijen zo gevaarlijk zijn

In de winter stijgt het aantal valincidenten duidelijk, vooral bij oudere mensen: in sommige regio’s is tot 40 procent van alle valgerelateerde noodoproepen in de wintermaanden. De combinatie van gladde stoepen, minder daglicht en koude spieren maakt dat een relatief klein glijmoment kan eindigen in een gebroken heup of hoofdletsel.

Loop als een pinguïn

Artsen en veiligheidsexperts adviseren bij ijs het zogenaamde “pinguïnloopje”: kleine, rustige passen, knieën licht gebogen en het lichaamsgewicht recht boven de voeten. Door je zwaartepunt laag te houden en je voeten iets naar buiten te zetten, heb je meer grip en is een onverwachte schuiver minder snel fataal.

Kies wintervoeten in plaats van modevoeten

Veel valpartijen zijn terug te voeren op verkeerd schoeisel; gezondheidsdiensten raden schoenen of laarzen met een rubberen, antislipzool en stevig profiel aan. Wie echt zeker wil lopen, kan losse ijsgrip-zooltjes of zogenaamde ice cleats gebruiken, die in studies en voorlichtingsfolders expliciet worden aanbevolen als extra bescherming op spiegelgladde ondergrond.

Houd handen vrij en spieren warm

Valdeskundigen benadrukken dat je je handen vrij moet houden om jezelf te kunnen opvangen; een rugzak is veiliger dan twee zware tassen. Trek bovendien warme, liefst laagjeskleding aan: koude spieren zijn stijver en gevoeliger voor letsel, terwijl warme spieren beter in staat zijn om je evenwicht snel te corrigeren als je toch wegglijdt.

Schoenen zijn heel belangrijk

De beste schoenen tegen vallen op ijs zijn stevige winterlaarzen met een rubberen antislipzool én speciale ijstechnologie, eventueel aangevuld met losse ice cleats.

Uit tests blijkt dat “gewone” winterlaarzen vaak verrassend slecht scoren: een Canadese test vond dat zo’n 90 procent van de laarzen de ijstest niet haalt. Het profiel alleen zegt weinig; wat telt is de daadwerkelijke grip op nat en droog ijs, gemeten in gespecialiseerde laboratoria.

Onderzoekers en veiligheidsexperts raden rubberzolen met een volledig (niet alleen op hak of teen) stroef profiel aan, liefst met veel contactoppervlak met de grond. Een lage, brede hak of helemaal vlakke zool is beter dan hoge hakken of smalle contactpunten, omdat je stabieler staat en minder snel wegglijdt.

Vallende ouderen

Jaarlijks komen ruim honderdduizend 65-plussers op de spoedeisende hulp na een val, met in 2023 alleen al 112.000 SEH‑bezoeken.
Ongeveer drie op de vier ouderen die na een val op de SEH komen, hebben ernstig letsel, zoals heup-, pols- of hoofdletsel.
Ongeveer één op de drie 65-plussers valt minstens één keer per jaar, met gemeentelijke percentages die grofweg tussen de 20 en 37 procent liggen.
Valongevallen zijn de belangrijkste oorzaak van letsel bij thuiswonende ouderen en leiden tot circa 105.000–119.000 SEH‑bezoeken per jaar.
Het aantal dodelijke valongevallen is sterk gestegen: in 2023 overleden 7.000 mensen door een val, bijna vier keer zoveel als twintig jaar geleden, wat neerkomt op rond de twintig sterfgevallen per dag.