Splinter in je vinger? Zo haal je ’m er veilig uit

Een splinter krijg je vaak in een split second: aan de tuintafel, een houten bankje in het park of een gebarsten glas. Pijnlijk, maar zelden levensbedreigend. Toch kan verkeerd peuteren zorgen voor ontstekingen, restjes die achterblijven en in zeldzame gevallen zelfs tetanus.

Artsen benadrukken: begin met kijken, niet met trekken. Belangrijk is eerst de locatie van de splinter. Zit hij in of bij het oog, of diep onder een nagel, dan hoor je niet zelf te sleutelen maar naar huisarts of spoedzorg te gaan. Ook grote, diepe splinters of splinters die je niet goed kunt zien, zijn een reden om professionele hulp in te schakelen.

Voor de meeste alledaagse splinters in hand, voet of vinger kun je thuis prima uit de voeten. Was je handen met water en zeep en maak de huid rond de splinter schoon. Desinfecteer vervolgens het gereedschap: een pincet en eventueel een fijne (bij voorkeur afgeschuinde) naald. Dat kan met een alcoholdoekje of handdesinfectiegel. Laat de punt drogen en leg het instrument niet meer neer: zo voorkom je nieuwe besmetting.

Daarna komt het precisiewerk. Kun je het uiteinde van de splinter zien, dan is een pincet vaak genoeg. Trek de splinter altijd in dezelfde richting terug als waarin hij naar binnen is gegaan; anders kun je hem afbreken of dieper duwen. Ligt de splinter net onder het huidoppervlak, dan kun je met de punt van de naald heel voorzichtig de bovenste huidlaag een beetje openen tot het uiteinde zichtbaar wordt, om het vervolgens met de pincet te pakken.

Niet alle populaire huis-, tuin- en keukenmiddeltjes zijn een goed idee. Online circuleren tips met azijn, bananenschil, bakpoeder, uienplakjes, lijm of ducttape. Voor de meeste van die trucs bestaat nauwelijks bewijs en sommige kunnen de huid irriteren of een allergische reactie uitlokken. Hout splinters weken in water is trouwens af te raden: het hout kan juist opzwellen, waardoor verwijderen moeilijker wordt.

Na het verwijderen van de splinter reinig je de plek opnieuw met water en zeep of een milde desinfecterende oplossing. Een klein pleistertje beschermt tegen vuil. De dagen erna is het zaak alert te blijven: roodheid, zwelling, warmte, toenemende pijn of pus kunnen wijzen op een infectie en zijn een reden om een arts te raadplegen.

Bij splinters in de tuin of op straat speelt nog iets anders: tetanus. De bacterie die deze ziekte veroorzaakt leeft in aarde, stof en mest en kan via wonden – bijvoorbeeld door een roestige spijker of vuile splinter – het lichaam binnendringen. Een up-to-date tetanusvaccinatie is dan de beste bescherming; bij twijfel over je laatste prik is het verstandig de huisarts te bellen.

Kortom: een scherpe blik, schoon gereedschap en geduld zijn de beste wapens tegen een splinter. De meeste kun je zelf veilig verwijderen, zolang je weet wanneer je moet stoppen en een professional het moet overnemen.