Financial Times: Hoe de AI-zeepbel barst en de lange recessie die volgt

zondag, 11 januari 2026 om 12:33

De Financial Times-columnist John Plender waarschuwt dat de huidige AI-hausse veel weg heeft van eerdere speculatieve bubbels: er zit waarschijnlijk nog even rek in, maar ergens rond 2027 kan het kaartenhuis instorten en volgt een lange periode van mager groei en hardnekkige inflatie. In zijn scenario is dit geen nieuwe Grote Depressie, maar wel een giftige mix van beurscrash, stagflatie en politieke onrust.

Een nieuwe versie van de Roaring Twenties

Plender vergelijkt de jaren 2020 met de jaren 1920: euforie, technologische belofte, goedkoop geld en een VS die de financiële motor van de wereld is, maar tegelijk een bron van instabiliteit.
AI en crypto vervullen de rol die eerder spoorwegen, internetaandelen en huizen hadden: een meeslepend verhaal over een gouden toekomst, dat elk nuchter gesprek over waardering wegdrukt.

De AI-bubbel: echte technologie, twijfelachtige waarderingen

Niemand ontkent dat AI de economie gaat veranderen, maar bestuurders weten vaak zelf nog niet hoe ze er blijvende extra omzet mee moeten verdienen; de meeste hopen vooral op kostenbesparing.
De gigantische investeringen in datacenters en stroomvoorziening kunnen achteraf best maatschappelijk nuttig blijken, maar de vraag is of aandeelhouders de winnaars worden, of dat AI een lage‑margemarkt wordt waarin vooral klanten profiteren.

Leverage, crypto en democratisering van gokken

Big Tech is van kasrijke winstmachines veranderd in grote leners, terwijl verlieslatende AI-start-ups elkaar opjagen in waardering via deals en vendor financing; dat doet denken aan de kredietderivaten vóór 2008.
In crypto worden dezelfde volatiele tokens steeds opnieuw als onderpand gebruikt, waardoor dalende koersen automatisch liquidatiegolven veroorzaken; intussen worden retailbeleggers via sociale media massaal naar hefboom-ETF’s en pump‑and‑dump‑achtige verhalen gelokt.

Waarom de klap nog even op zich laat wachten

Financiële omstandigheden zijn nog steeds ruim: rentes dalen, Trump voert extreem ruim fiscaal beleid en de Amerikaanse begrotingstekorten lopen boven 6 procent van het bbp, wat de risk-on stemming voedt.
Psychologisch is er nog geen blinde FOMO zoals vlak voor het knappen van eerdere bubbels; zolang iedereen nog discussieert over de vraag óf er een bubbel is, kan de gekte best een jaar of wat doorgaan.

Na de crash: geen 1929, wel lange malaise

De trigger kan volgens Plender een nieuwe inflatieschok zijn, waarbij de Fed niet echt hard kan remmen omdat de Amerikaanse staatsschuld hoog is en vooral kort gefinancierd; hogere rente zou direct het hele systeem schokken.
Centrale banken zullen opnieuw een vangnet onder de markten leggen, zodat een echte depressie uitblijft, maar de rekening komt in de vorm van langdurige stagflatie, verschuivend kapitaal naar goud en kleinere “veilige” landen en een permanente vruchtbare bodem voor populistische politiek.