Aantal kankergevallen in maagdarmstelsel explodeert: zo kun je de kans kleiner maken dat je ziek wordt

Het aantal kankergevallen in het maagdarmstelsel verdubbelt naar verwachting tegen 2050. Vooral alvleesklierkanker zal veel meer voorkomen en de sterfte door darmkanker zal sterk stijgen.

Ook het aantal diagnoses en sterfgevallen door lever- en slokdarmkanker zal volgens onderzoekers toenemen. De stijging is wereldwijd zichtbaar en vraagt om grootschalige preventie, waarschuwen de auteurs. “Er zijn veel kansen om deze kankers te voorkomen door leefstijlveranderingen en betere screeningprogramma’s”, zegt leverkankerspecialist Ju Dong Yang.

Volgens Yang kan tot wel 70 procent van de leverkankers worden voorkomen. In het verleden waren hepatitis B en C belangrijke oorzaken, maar in westerse landen verschuift het probleem steeds meer naar leververvetting. Deze aandoening, veroorzaakt door vetophoping in de lever, hangt sterk samen met obesitas, diabetes, hoge cholesterol en hoge bloeddruk.

Tegelijkertijd blijft vroege opsporing achter. Slechts een op de vijf patiënten met levercirrose in de Verenigde Staten krijgt regelmatig een screening op leverkanker. Daardoor wordt maar zo’n 30 procent van de gevallen in een stadium ontdekt waarin genezing nog mogelijk is.

Ook slokdarm- en maagkanker worden vaak laat ontdekt. Deze tumoren veroorzaken in het begin nauwelijks klachten en kunnen zich snel verspreiden. Risicofactoren zijn onder meer overgewicht, roken, alcoholgebruik en een ongezond voedingspatroon. Mensen met chronische refluxklachten, gastritis of een familiegeschiedenis van deze kankers doen er volgens artsen goed aan om met hun huisarts over screening te praten.

Voor darmkanker adviseren artsen om uiterlijk vanaf het 45e levensjaar een eerste screening te laten doen. Mensen met een familiegeschiedenis van de ziekte moeten daar eerder mee beginnen. “Darmkanker is zeer dodelijk wanneer het laat wordt ontdekt, maar bij vroege diagnose zijn de genezingskansen juist erg groot”, zeggen onderzoekers.

Tegelijkertijd werken wetenschappers aan betere detectie en behandeling. Nieuwe bloedtesten kunnen tumor-DNA in het bloed opsporen en zo kanker mogelijk eerder aan het licht brengen. Ook radiotherapie wordt steeds preciezer, waardoor tumoren gerichter behandeld kunnen worden en omliggende organen beter worden beschermd.

Volgens de onderzoekers ligt de sleutel voorlopig vooral bij preventie: gezonder eten, voldoende bewegen, stoppen met roken en tijdige screening. Daarmee kan een aanzienlijk deel van de toekomstige maag-darmkankers mogelijk worden voorkomen.

Bron: Phys.org