Depressieve vaders geven dochters hoger risico op depressie

Vaders met een postnatale depressie verhogen het risico op latere depressie bij hun dochters, maar niet bij hun zonen, concluderen Britse onderzoekers

Ongeveer één op de twintig vaders krijgt te maken met een postnatale depressie, maar hun mentale gezondheid blijft vaak onder de radar van de zorg. Als er al aandacht is voor psychische problemen rond een geboorte, gaat die meestal uit naar de moeder. Nieuwe cijfers laten nu zien dat de mentale toestand van vaders ook op de lange termijn grote gevolgen kan hebben voor hun kinderen – in het bijzonder voor dochters.

In de studie werden 3.176 gezinnen in het Verenigd Koninkrijk gevolgd vanaf de geboorte van het kind tot de leeftijd van 18 jaar. Op dat moment werden de jongeren uitgebreid bevraagd over hun eigen ervaringen met depressie. Jongvolwassenen van wie de vader rond hun geboorte depressief was, bleken een duidelijk verhoogd risico te hebben op depressieve klachten. Bij zonen werd geen verband gevonden tussen de depressie van hun vader en hun eigen psychische gezondheid.

Waarom vooral dochters zo kwetsbaar zijn, is nog onduidelijk. De onderzoekers vermoeden dat de depressie van de vader het functioneren van het hele gezin verstoort, met meer stress, conflicten en mogelijk ook depressieve klachten bij de moeder als gevolg. Ook zou er tijdens de puberteit een specifieke, gevoelige band tussen vaders en dochters kunnen zijn, waardoor dochters harder worden geraakt door een depressieve ouder.

De auteurs benadrukken dat niet elk kind van een depressieve vader zelf depressief wordt, maar pleiten wel voor meer aandacht en gerichte hulp voor kersverse vaders. “De bevindingen laten zien hoe belangrijk het is om ook vaders actief te vragen naar hun mentale gezondheid na de geboorte,” zegt mede‑auteur Paul Ramchandani.

Los van de invloed van ouders speelt ook genetica een rol in wie vatbaar is voor depressie. Een recente, grootschalige genetische analyse vond dat vrouwen gemiddeld een hogere genetische kwetsbaarheid voor depressie dragen dan mannen. In die studie werden wereldwijd gegevens van honderdduizenden mensen gecombineerd. Onderzoekers identificeerden bij vrouwen meer genetische varianten die samenhangen met een verhoogd risico op depressie dan bij mannen.

Dat kan deels verklaren waarom vrouwen in de praktijk ongeveer twee keer zo vaak met depressie te maken krijgen als mannen. Tegelijkertijd benadrukken de auteurs dat genen slechts een deel van het verhaal zijn: opvoeding, stress, relaties, trauma en maatschappelijke verwachtingen bepalen mede of die genetische aanleg daadwerkelijk uitmondt in een depressieve stoornis.