Er vielen al 500.000 Russische doden in de 'speciale operatie'

vrijdag, 13 november 2026 om 16:29

ftcms_6a14edc0-c8ac-4e37-9a5f-a1628049e3c0

Het Kremlin noemt het nog steeds een 'speciale militaire operatie'. De eigen overlijdensregisters laten iets anders zien. Gelekte gegevens van het Russische statistiekbureau Rosstat tonen dat de oorlog tegen Oekraïne tot de zomer van 2026 minstens 450.000 Russen het leven kostte. De werkelijke tol ligt waarschijnlijk ruim boven een half miljoen.

Gehackt, niet vrijgegeven

Moskou heeft deze cijfers niet zelf naar buiten gebracht. De Belarussische hackersgroep Cyberpartisans en het Oekraïense Silent Crow haalden ze weg bij Rosstat, de Russische tegenhanger van het CBS. Het gaat om een momentopname uit augustus met 11,5 miljoen overlijdens.

Rosstat erkent de cyberaanval, maar ontkent dat er vertrouwelijke gegevens zijn gestolen. De echtheid van de database is niet definitief bewezen. Aanwijzingen voor vervalsing zijn er ook niet.

Zo kom je bij een half miljoen

Ongeveer 410.000 overlijdens zijn direct als oorlogsgerelateerd vastgelegd. Dat zijn vrijwel allemaal militairen, al staan er waarschijnlijk ook burgers tussen.
Nog eens 12.000 doden passen in het profiel van militairen: mannen in de dienstplichtige leeftijd die aan of vlak bij het front stierven.
Daarnaast verklaarde de rechter 42.000 mannen dood. Die route nemen families die geen lichaam terugkrijgen.

Samen is dat bijna 465.000. De registratie loopt alleen ver achter: dit jaar kwamen er nog papieren binnen over doden bij het beleg van Marioepol in 2022. Wie die achterstand meerekent, komt tot begin augustus uit op ongeveer 550.000 doden, bijna allemaal mannen.

Blijft het sterftetempo van januari het hele jaar gelijk, dan staat de teller eind december op 650.000.

Duurbetaalde meters

Opvallend is hoe sterk de verliezen zich op een paar plekken ophopen. Ongeveer 120.000 doden, een derde van alle gevallen met een bekende locatie, vielen in het district rond Avdiivka en Pokrovsk. In het naburige district Bakhmut waren het er 48.000.

De strijd om elk van die steden kostte afzonderlijk meer levens dan de Sovjetoorlog in Afghanistan (1979-1989). Die eiste officieel zo'n 15.000 soldaten. De Verenigde Staten verloren in Vietnam 58.000 man.

Ouder, armer, vaker minderheid

Het Russische leger vergrijst. In het eerste oorlogsjaar was een gesneuvelde gemiddeld 34 jaar, in 2025 al 40. Mannen van 35 tot 44 jaar vormen met 158.000 doden de grootste groep.

De last is ongelijk verdeeld. Transbaikalië, waar veel Boerjaten wonen, telt zo'n 12.300 doden: ongeveer één op de tachtig inwoners. In Basjkirostan vielen 15.800 doden.

Ook buitenlanders sneuvelen. De data bevatten 4.141 waarschijnlijke buitenlandse strijders, met Oezbekistan (807) en Tadzjikistan (598) voorop.

Een rekensom die niet sluit

Op het hoogtepunt van de aanvallen in 2025 vielen er tienduizenden doden per maand. Rusland wil officieel 35.000 nieuwe rekruten per maand en haalt dat niet altijd. Zo zijn verliezen van die omvang niet lang vol te houden.

Uit de compensatie die nabestaanden krijgen, blijkt bovendien dat het aantal slachtoffers tot in oktober niet daalde. Voor een 'speciale operatie' is dat een opvallend hoge rekening.