Meer asfalt, bredere wegen en miljardeninvesteringen. Al jaren zoeken overheden naar manieren om
files te bestrijden. In
Japan doen ze het anders. Verkeersdeskundigen zijn enthousiast over hun verrassend effectieve oplossing en willen de knipperende lichtjes ook in Nederland implementeren.
In Japan zorgen eenvoudige lampjes aan de zijkant van de snelweg voor een spectaculaire afname van files. Het systeem leidt daar tot twee derde minder opstoppingen. Volgens verkeerskundige Victor Knoop van de Technische Universiteit Delft zouden we daar in Nederland veel van kunnen leren.
Het ligt niet aan ons
Nederlanders zijn volgens Knoop helemaal geen slechte automobilisten. Integendeel. “Als ik naar internationale vergelijkingen kijk, dan rijden we relatief veilig en toch best dicht op elkaar”, zegt hij tegen het AD. Daardoor benutten we de beschikbare ruimte op de weg behoorlijk efficiënt.
Maar zodra het
verkeer stilvalt, verandert dat. “Dan zakt de concentratie en het energieniveau wat weg. En vooral als mensen wegrijden uit de file, houden ze veel meer afstand dan dat ze daarvoor deden. Hierdoor passen er minder auto’s op de weg en stroomt het verkeer minder snel door.” Daardoor gaat ongemerkt een groot deel van de wegcapaciteit verloren.
Lampjes volgen
De oplossing komt uit Japan. Daar staan langs bepaalde snelwegen allemaal kleine lampjes te knipperen. “Langs de snelweg zijn daar om de 8 meter kleine lampjes”, vertelt Knoop. “Door deze lampjes met een bepaald ritme aan en uit te laten gaan, lijkt het net alsof ze naar voren bewegen. Dat triggert mensen onbewust om die lampjes te volgen.’’
Bestuurders trekken daardoor sneller op zodra het verkeer weer in beweging komt. De gaten tussen
auto's blijven kleiner, waardoor meer voertuigen per minuut kunnen doorrijden.
Data-analyse
Het werkt echt, blijkt uit onderzoek. “Uit onze data-analyse blijkt dat mensen vlotter optrekken, waardoor de gaten tussen auto’s kleiner worden. In Japan gebruiken ze deze lampjes al tien jaar. De files zijn daar met maar liefst twee derde afgenomen.’’
Volgens Knoop hoeft Nederland niet direct alle snelwegen vol te zetten met knipperende lampjes. De techniek zou vooral nuttig zijn op plekken waar files structureel ontstaan.
Niet overal nodig
“Files ontstaan op plekken waar veel verkeersstromen samenkomen, zoals bij bruggen, knooppunten of wegversmallingen. Dat zijn de ‘bottlenecks’, de knelpunten waardoor het verkeer vertraagt of vastloopt. Juist op die plekken kunnen de lampjes het verschil maken.’’
Voorlopig zijn de Japanse lampjes nog niet in Nederland te vinden. Maar als het aan Knoop ligt, komt daar snel verandering in.
“Het lijkt me supermooi om ook hier in Nederland een bijdrage te kunnen leveren aan het verminderen van het fileprobleem. We zien in Japan dat het werkt. Dus wat mij betreft kunnen we beginnen!”