10 dingen die je moet weten over brood

zondag, 08 februari 2026 om 9:52

Brood is zó gewoon dat we bijna vergeten hoe bijzonder het is: het stilt de honger, ruikt naar thuis en figureert in uitdrukkingen van ‘ons dagelijks brood’ tot ‘de korstjes opeten’. Toch roept dat doodgewone sneetje verrassend veel vragen op. Wat is nu echt gezonder: wit, bruin of volkoren? Is zuurdesem meer dan een hipsterhype? En waarom eten Nederlanders nog altijd gemiddeld bijna vier sneetjes per dag, terwijl koolhydraatarm al jaren trend is?

Brood maak je in de basis met maar twee ingrediënten: meel van graan (zoals tarwe, rogge of maïs) en water. En in het meeste brood: gist.
Zout is geen bijzaak: zonder zout smaakt brood flauw én krijgt het een slappere structuur, omdat zout het gluten netwerk sterker en elastischer maakt.[
De oudste broodkruimels die archeologen vonden zijn circa 14.400 jaar oud, ouder dan de landbouw, wat suggereert dat jager‑verzamelaars al broodachtige flatbreads bakten.
Een ‘goed’ brood is vers gebakken, met zo weinig mogelijk ingrediënten, een taaie maar niet zompige kruim en een knapperige korst met diepe smaak.
Zuurdesembrood rijst dankzij een natuurlijke fermentatie van meel en water met wilde gisten en melkzuurbacteriën, bevat geen toevoegingen en staat bekend om zijn zure smaak en stevige, gatenrijke kruim.
De meeste supermarkten werken met ‘bake‑off’: industrieel voorgebakken broden (soms uit het buitenland) die in de winkel alleen worden afgebakken in plaats van volledig ter plekke gemaakt.
Zelf brood bakken is meestal goedkoper en levert vers brood zonder conserveermiddelen op, maar het bederft sneller; zuurdesembrood blijft vaak nog vijf dagen goed genoeg om te roosteren.
Een broodbakmachine neemt al het werk over (ingrediënten erin, knop indrukken), wat gemak en consistentie geeft, maar ook vaak een minder mooie korst en een apparaat dat kostbaar is en ruimte inneemt.
Voor de meeste broden gebruik je ‘sterk’ broodmeel met hoger eiwitgehalte, zodat er meer gluten kan ontstaan en het deeg beter rijst en een taaiere kruim krijgt.[
‘Bruin brood’ is niet wettelijk gedefinieerd en kan gewoon wit brood zijn met kleurstoffen; ‘volkoren’ daarentegen is beschermd en moet 100 procent volkorenmeel bevatten, met meer vezels, magnesium en ijzer.