Dure extra vierge olijfolie is dat lang niet altijd, constateerde
de Keuringsdienst voor Waarde. Je betaalt voor de hoogste kwaliteitsklasse, maar je krijgt die lang niet altijd. Van 27 flessen extra vierge olijfolie uit het Nederlandse winkelschap haalden er 15 die klasse niet bij een officiële keuring. Daar zaten ook huismerken van Albert Heijn en Dirk bij.
Vier flessen bevatten zelfs olie die in die vorm niet geschikt is om te eten. Wat extra vierge belooft
Extra vierge is geen vrije marketingterm. Het is een wettelijk beschermde kwaliteitsklasse met strenge eisen. De olijven moeten binnen 24 uur na de oogst alleen mechanisch worden verwerkt. De zuurgraad mag hoogstens 0,8 procent zijn, en de olie mag geen afwijkingen in geur of smaak hebben.
Een klasse lager zit vierge. Daar zijn kleine afwijkingen in smaak toegestaan en mag de zuurgraad tot 2 procent oplopen. Onderaan staat lampante: olie met zulke ernstige gebreken dat je die pas na raffinage mag eten. De naam komt van het vroegere gebruik in olielampen.
De uitslag
De Keuringsdienst van Waarde liet 27 gangbare extra vierge olijfolies keuren door een officieel erkend proefpanel. Dat panel beoordeelt olie op geur en smaak. Twaalf flessen waren echt extra vierge, elf bleken vierge en vier waren lampante.
In de laagste categorie vielen 1 de Beste van Dirk, het huismerk van Albert Heijn, La Española en Carbonell.
Als vierge beoordeeld werden onder meer Aldi Bellasan, g'woon, het huismerk van Plus, het biologische huismerk van Albert Heijn, Monini, Kristal en Gkazas. Ook de olijfolie uit Sicilië van Sissy-Boy zakte, voor €64,95 per liter.
Wel extra vierge waren onder meer het huismerk van Jumbo, Plus bio, Albert Heijn Excellent Griekse olijfolie, Filippo Berio, Olitalia, Bertolli, Carapelli en Dille & Kamille bio.
Prijs zegt weinig
Duur is dus niet automatisch goed. De goedkoopste fles die slaagde, het huismerk van Jumbo, kost €10,58 per liter. De duurste geteste fles zakte.
Toch is er één patroon. Geen van de geteste oliën onder de €10 per liter haalde de klasse extra vierge.
Waarom gaat het zo vaak mis? De zuurgraad is vrij makkelijk te manipuleren, dus een goede uitslag in het lab bewijst weinig. Pas het proefpanel prikt erdoorheen.
Er wordt ook nauwelijks gecontroleerd. Nederland importeert ongeveer 20 miljoen liter olijfolie per jaar. Daar staan naar schatting maar zo'n 26 flesjes tegenover die de overheid jaarlijks test. Voor deze ene uitzending werden al meer flessen onderzocht.
Waar je wel op let
- Staat er alleen 'mild', 'klassiek' of 'traditioneel' op, en geen 'extra vierge'? Dan gaat het vaak om geraffineerde olie.
- Een fles onder de €10 per liter was in deze test nooit extra vierge.
- Een hoge prijs is geen garantie.
- De uitslag is een momentopname. Olijfolie verandert van kwaliteit, dus een merk kan bij een volgende test anders scoren.
Het etiket betekent dus niet niks. Het is een wettelijke belofte, maar wel een die zelden wordt gecontroleerd.