Goud heeft het grootste deel van zijn winst van dit jaar ingeleverd sinds de Amerikaans‑Israëlische bombardementen op Iran op 28 februari begonnen. Waar het edelmetaal in de eerste dagen van het conflict nog keurig zijn waarde hield terwijl aandelen en obligaties wegzakten, is de prijs inmiddels zo’n 15 à 16 procent gedaald tot rond 4.400 dollar per troy ounce. Voor een activaklasse die juist moet profiteren van geopolitieke paniek is dat
een pijnlijke draai. De verklaring ligt minder in de oorlog zelf dan in de manier waarop moderne markten werken. Professionele beleggers gebruiken goud al jaren als liquide “spaarpot” binnen complexe portefeuilles. Zodra koersen van aandelen en obligaties hard omlaag gaan en brokers extra onderpand eisen, worden juist de winstgevende posities in goud als eerste verkocht om cash vrij te maken. Dat is precies wat nu gebeurt: volgens datagroep Vanda is er sinds het begin van de oorlog wereldwijd circa 10,8 miljard dollar uit goud‑ETF’s weggehaald
Daarbovenop komen hogere rente‑ en dollarverwachtingen. Goud levert geen rente op, terwijl stijgende beleidsrentes staatsobligaties en cash aantrekkelijker maken. Analisten wijzen erop dat goud en zilver “fenomenaal gevoelig” zijn voor de marktverwachtingen rond reële rente. Nu beleggers rekenen op langere tijd hogere rentes, wordt het gemak waarmee je goud in een crisis kunt verkopen ineens een nadeel.
Ook voor centrale banken is de verleiding groot. De gouverneur van de Poolse centrale bank liet recent doorschemeren te overwegen een deel van de goudreserves te verkopen of te herwaarderen om defensie‑uitgaven te dekken, terwijl de Nederlandse goudvoorraad van ruim 600 ton eind 2024 bijna 50 miljard euro waard was. Alleen al de suggestie van officiële verkopen kan het beeld van goud als onaantastbare buffer aantasten.
“Het ultieme crisis‑asset gedraagt zich ineens als een gewone risicobelegging.”
Betekent dit dat goud zijn veilige‑havenstatus kwijt is? Niet per se – maar die status blijkt cyclisch en contextafhankelijk. Tijdens de financiële crisis van 2008 daalde de
goudprijs eerst in de paniekfase, om daarna in een jarenlange bullmarkt uit te monden. De huidige correctie laat vooral zien dat goud op korte termijn net zo hard kan schommelen als andere beleggingen, en dat de mythe van de gegarandeerde bescherming misleidend is. Op lange termijn blijft het een strategische hedge tegen monetair en politiek risico, maar wie goud koopt als paniekknop, komt nu bedrogen uit.
De feiten en cijfers
Sinds het uitbreken van de oorlog met Iran is de goudprijs met circa 15–16 procent gedaald, waarmee vrijwel alle koerswinst van 2026 in enkele weken verdampte. De prijs bewoog van recordniveaus boven 5.500 dollar per troy ounce in januari naar rond 4.400 dollar eind maart. Tegelijkertijd stroomde wereldwijd naar schatting 10,8 miljard dollar weg uit goud‑ETF’s, de grootste uitstroom in jaren. Nederland bezit ruim 600 ton goud; eind 2024 was dat bijna 50 miljard euro waard volgens de Algemene Rekenkamer.
Wanneer de veilige haven in de uitverkoop gaat
Goud zou moeten schitteren in tijden van oorlog en financiële onrust – maar dit keer doet het tegenovergestelde. Sinds het begin van de oorlog met Iran is de goudprijs met ruim 15 procent weggezakt en is de spectaculaire rally van de afgelopen twee jaar grotendeels verdampt. Beleggers liquideren winsten om margin calls elders te dekken, terwijl renteverwachtingen stijgen en de dollar aantrekt. Het resultaat: het ultieme crisis‑asset gedraagt zich ineens als een gewone risicobelegging. Dat zet de status van goud als onaantastbare ‘veilige haven’ stevig onder druk.