JPMorgan-topman Dimon: banken spelen weer met vuur

Banken jagen opnieuw op rendement met risicovolle leningen, waarschuwt JPMorgan-topman Jamie Dimon, en het begint gevaarlijk veel te lijken op de jaren vlak voor de crisis van 2008. Terwijl toezichthouders benadrukken dat het systeem vandaag beter is beschermd, schuiven risico’s opnieuw naar de randen van de financiële sector – precies waar het in 2008 misging, schrijft de Wall Street Journal

Dimon ziet hoe concurrenten steeds agressiever krediet verstrekken om hun rentebaten op te krikken, ook aan zwakkere partijen en in schimmige private kredietmarkten. De recente faillissementen van onder meer subprime-autokredietverstrekker Tricolor gelden daarbij als vroege waarschuwingstekens: als er één kakkerlak is, zijn er meestal meer, zei hij eerder. Volgens Dimon is het niet de vraag óf, maar wanneer de kredietcyclus weer omslaat.

Tegelijkertijd jaagt de AI-hype de markten op, met hoge koersen en grote verwachtingen, terwijl juist diezelfde technologie de stabiliteit van hele sectoren op de proef kan stellen. Dimon benadrukt dat JPMorgan relatief beperkt blootstaat aan mogelijke AI-schokken, maar dat sommige rivalen zich laten meeslepen in paniekhandel en riskante weddenschappen.​

Een belangrijk verschil met 2008 is dat grote banken vandaag meer kapitaalbuffers hebben en strenger worden gereguleerd, maar dat betekent vooral dat risico’s verschuiven naar minder transparante spelers buiten het zicht van het brede publiek. In de VS groeide de markt voor private kredietverstrekking de afgelopen jaren tot duizenden miljarden dollars, grotendeels buiten het klassieke banktoezicht. Juist daar kunnen misstanden rond complexe leningen en onderpand zich opstapelen zonder dat iemand op tijd op de rem trapt.

Voor spaarders en beleggers is de boodschap ongemakkelijk helder: zolang geld goedkoop leek, was risico een bijzaak – nu de rente hoger is en de concurrentie om klanten fel blijft, wordt het verleidelijk om weer “domme dingen” te doen voor een procentje extra rendement. Dimons waarschuwing is daarmee minder een doemscenario dan een realitycheck: de volgende crisis ontstaat zelden op dezelfde plek als de vorige, maar bijna altijd uit hetzelfde mengsel van hebzucht, zelfoverschatting en wegkijken.