Kan een dief ongemerkt geld van je pinpas halen? Zo zit het met contactloos zakkenrollen

Het klinkt als de perfecte misdaad. Een zakkenroller hoeft niet meer met twee vingers je portemonnee uit je broek te vissen, maar loopt simpelweg met een betaalapparaat langs je heen. Even dicht tegen je jas of tas, een piepje en 20 euro is verdwenen. Zonder dat je iets hebt gemerkt. Maar werkt deze truc echt?

Verhalen over ‘contactloos zakkenrollen’ duiken al jaren op. Helemaal verzonnen is het idee niet. Een contactloze betaalpas gebruikt NFC, oftewel Near Field Communication. Die technologie maakt communicatie mogelijk op een heel kleine afstand. Met de juiste apparatuur kan een betaalpas dus worden benaderd zonder hem daadwerkelijk uit je portemonnee te halen. Dat klinkt verontrustender dan het in de praktijk is.

Een crimineel loopt namelijk al snel tegen beveiligingsmaatregelen aan. Contactloos betalen zonder pincode kan slechts binnen bepaalde grenzen. Bij hogere bedragen of nadat verschillende contactloze betalingen zijn gedaan, vraagt de betaalautomaat alsnog om de pincode.

Daar staat de dief dan met zijn apparaat tegen je winterjas. “Toets nu uw pincode in” is niet bepaald bevorderlijk voor een succesvolle beroving.

Er is nog een veel groter probleem: waar moet het gestolen geld naartoe? Een betaling met een betaalterminal verdwijnt niet anoniem in een digitale grabbelton. Achter zo’n terminal zitten een betalingsdienst en een rekening waarop het geld uiteindelijk terechtkomt. Dat levert een spoor op dat opsporingsdiensten kunnen volgen.

Het verklaart waarom deze vorm van fraude ondanks alle spannende filmpjes en waarschuwingen geen geliefd verdienmodel onder zakkenrollers lijkt te zijn. Volgens Betaalvereniging Nederland is de geregistreerde fraude rond contactloos betalen zeer beperkt.

Wie het idee toch ongemakkelijk vindt, kan extra maatregelen nemen. Zo kun je bij veel banken de mogelijkheden van je betaalpas aanpassen en contactloos betalen beperken of uitschakelen. Ook een RFID-werende portemonnee of pashouder voorkomt dat de chip van buitenaf wordt benaderd.

Een andere mogelijkheid is betalen met je telefoon of smartwatch. Bij Apple Pay en Google Pay wordt een betaling normaal gesproken beveiligd via het apparaat, bijvoorbeeld met gezichtsherkenning, een vingerafdruk of toegangscode. Een vreemde kan dus niet simpelweg een betaalautomaat tegen je telefoon houden en beginnen met incasseren.

En mocht er toch een onbekende contactloze betaling op je rekening verschijnen, neem dan meteen contact op met je bank. Bij fraude bestaan regels voor vergoeding, al wordt daarbij ook gekeken of je zorgvuldig met je betaalmiddelen bent omgegaan.

Kortom: ja, het enge verhaal heeft een technische kern van waarheid. Maar de kans dat iemand in de trein ongemerkt zijn betaalautomaat tegen je kont houdt en vervolgens rijk naar huis gaat, is bijzonder klein. De ouderwetse zakkenroller blijft voorlopig een stuk realistischer.

Bron: Panorama