’Iedereen mag laseren’: hoe onbevoegde tattooverwijderaars blijvende littekens veroorzaken

Steeds meer Nederlanders willen van hun tatoeage af, maar wie een verkeerde deur binnenstapt, ruilt spijt over inkt in voor blijvende littekens. In een vrijwel onbeheerde markt voor tattooverwijdering schieten goedkope laserpraktijken zonder papieren uit de grond, met soms desastreuze gevolgen voor de huid van hun klanten.

Een wildgroei aan laserpraktijken voor het verwijderen van tatoeages zorgt voor blijvende huidschade bij nietsvermoedende klanten. In Nederland is het weglaseren van tatoeages een vrij beroep: iedereen kan na een eendaagse cursus en met een goedkope laser aan de slag, zonder formele medische opleiding of toezicht. Dat leidt tot ernstige complicaties als blaren, pigmentstoornissen en diepe littekens, die vaak niet meer verdwijnen.

Dermatoloog Sebastiaan van der Bent van de Tattoopoli in het Alrijne Ziekenhuis in Leiden ziet de gevolgen dagelijks in zijn spreekkamer. „We zien echt bizarre dingen. Mensen zijn bijvoorbeeld gelaserd met een ontharingslaser. Dan wordt de huid zo heet dat die in een diepere laag verschroeit. Dat litteken blijft,” zegt hij. Ook alternatieve methoden, zoals chemische crèmes en etsende vloeistoffen die als ‘natuurlijk’ of ‘minder pijnlijk’ worden verkocht, veroorzaken vooral diepe wonden en infecties, terwijl de tatoeage-inkt nauwelijks verdwijnt.

Omdat harde cijfers ontbraken, ondervroegen Van der Bent en arts-assistent Mila Poelhekken 173 huidtherapeuten over complicaties na behandelingen door ongetrainde aanbieders en alternatieve methoden. Van de therapeuten had 87 procent cliënten gezien die eerst bij een niet-opgeleide behandelaar waren geweest; bij 81,7 procent van die gevallen traden complicaties op. Bij alternatieve verwijderingsmethoden werd in 56,7 procent van de gevallen huidschade gemeld. Het onderzoek is geaccepteerd voor publicatie in het internationale tijdschrift Dermatology.

Deze kwestie raakt aan een breder probleem: een zorgachtige, medische markt – van botox tot laserklinieken – waar commerciële aanbieders voorlopen op regelgeving en toezicht. Terwijl naar schatting één op de vijf Nederlanders met een tatoeage er weer van af wil, blijft de patiënt grotendeels zelf verantwoordelijk om kundige behandelaars te vinden in een nauwelijks gereguleerde markt. De vraag dringt zich op hoe vrij een vrij beroep mag zijn, als de littekens permanent zijn.