‘Ik dacht dat ik kapot was’: waarom conversietherapie diepe sporen nalaat

Met het nieuwe verbod op conversietherapie wil Nederland een einde maken aan praktijken die volgens deskundigen ernstige psychische schade veroorzaken. De zwaar omstreden methode, ook bekend als homogenezing, is bedoeld om homoseksuele of biseksuele gevoelens te veranderen of te onderdrukken, terwijl dat helemaal niet kan.

Mensen die dergelijke trajecten hebben doorlopen, vertellen vaak over gevoelens van schaamte, zelfhaat en een voortdurende strijd met hun identiteit. Psycholoog Idra Boedjarath, die met slachtoffers sprak, ziet geregeld jongeren die kampen met depressies, een negatief zelfbeeld en zelfs suïcidale gedachten. In sommige gevallen leidt de druk vanuit familie of geloofsgemeenschap tot een ernstig loyaliteitsconflict.

De persoonlijke verhalen maken duidelijk hoe ingrijpend de gevolgen kunnen zijn. Zo vertelde de Nederlandse oud-‘ex-gay’ Raph Creemers jarenlang dat homoseksualiteit kon worden overwonnen. Later kwam hij daar publiekelijk op terug. Tegen NPO Kennis zei hij: “Ik geloofde werkelijk dat als je Gods weg ging, je van homo hetero kon worden.” Jaren later concludeerde hij dat die overtuiging niet klopte en dat zijn geaardheid nooit was verdwenen.

Ook anderen beschrijven hoe zij zichzelf jarenlang probeerden te veranderen uit angst voor afwijzing. Johan, die opgroeide in een gelovige omgeving, volgde homotherapie omdat hij bang was zijn familie kwijt te raken. Uiteindelijk accepteerde hij alsnog zijn geaardheid. Een andere ervaringsdeskundige hield aan de behandelingen een dwangstoornis over.

Internationale mensenrechtenorganisaties en lhbtq-belangenorganisaties noemen conversietherapie daarom schadelijk en vernederend. Predikant Wielie Elhorst verwoordde het scherp: “Alle praktijken die mensen ertoe aanzetten hun seksuele oriëntatie en genderidentiteit te genezen, veranderen, of beheersen zijn wreed.”

Niet homoseksualiteit veroorzaakt het leed, maar de boodschap dat iemand zou moeten veranderen om geaccepteerd te worden.