Nieuwe studie veegt hardnekkige slaapkamermythe van tafel

Liefde, relaties, geluk
zaterdag, 13 juni 2026 om 11:03
150674637_m
Veel mensen gaan ervan uit dat mannen het initiatief nemen in bed en dat vrouwen volgen. Films, series en zelfs relatietherapeuten versterken dat beeld al decennialang.
Maar nieuw onderzoek onder honderden stellen zet dit idee stevig op zijn kop. Wetenschappers ontdekten dat mannen helemaal niet assertiever zijn dan vrouwen als het gaat om het uiten van seksuele wensen en behoeften.
De echte voorspeller blijkt iets heel anders te zijn. En die uitkomst kan grote gevolgen hebben voor hoe we naar relaties kijken.
Jarenlang gingen psychologen ervan uit dat traditionele rolpatronen ook in de slaapkamer zichtbaar waren. De man zou de initiatiefnemer zijn, de vrouw de afwachtende partner.
Die gedachte past binnen wat onderzoekers 'traditionele seksuele scripts' noemen: ongeschreven regels over hoe mannen en vrouwen zich zouden moeten gedragen tijdens intimiteit.
Maar de werkelijkheid blijkt een stuk ingewikkelder.
Voor het onderzoek werden 383 koppels uit Duitsland onderzocht. Daaronder bevonden zich zowel heteroseksuele als homoseksuele stellen.
De deelnemers kregen uitgebreide vragen over hun seksleven, hun relatie en de mate waarin zij zich vrij voelen om seksuele wensen uit te spreken.
De onderzoekers verwachtten drie mogelijke uitkomsten. Ofwel mannen zouden inderdaad assertiever blijken. Ofwel dat verschil zou alleen bestaan binnen heteroseksuele relaties. Of er speelde een heel andere factor.
De eerste twee theorieën vielen direct af. Er bleek geen betekenisvol verschil tussen mannen en vrouwen. Ook het type relatie maakte nauwelijks uit. Zowel in heteroseksuele als homoseksuele relaties bleken mannen en vrouwen ongeveer even assertief. Daarmee sneuvelt een van de meest hardnekkige aannames over seks en relaties.

Wat bepaalt het dan wel?

De onderzoekers vonden één factor die er wél duidelijk uitsprong. Mensen die het gevoel hadden meer invloed te hebben binnen hun relatie, waren ook aanzienlijk assertiever in bed. Met andere woorden: niet geslacht, maar macht bleek de belangrijkste voorspeller.
Mensen die het gevoel hebben dat hun partner naar hen luistert en rekening houdt met hun wensen, durven ook vaker seksuele verlangens uit te spreken. Volgens de onderzoekers was dit veruit de sterkste en meest consistente bevinding van het onderzoek.
Seksuele assertiviteit gaat veel verder dan initiatief nemen.
Eerdere studies laten zien dat mensen die open communiceren over hun wensen doorgaans meer tevreden zijn over hun seksleven en hun relatie. Ook veilige seks en wederzijds begrip hangen hiermee samen.
Dat maakt de uitkomst van het onderzoek opvallend. Want als invloed en gelijkwaardigheid belangrijker zijn dan gender, verschuift de aandacht van traditionele rolpatronen naar de kwaliteit van de relatie zelf.
De onderzoekers zagen nog een opvallend patroon. Lesbische vrouwen scoorden gemiddeld iets lager op seksuele assertiviteit dan heteroseksuele vrouwen. Non-binaire deelnemers scoorden het laagst van allemaal.
Volgens de onderzoekers kan dat te maken hebben met maatschappelijke verwachtingen en ervaringen van minderheidsgroepen.

Toch een belangrijke kanttekening

De wetenschappers benadrukken dat het onderzoek geen oorzaak-gevolgrelatie bewijst.
Het is mogelijk dat mensen assertiever worden doordat ze meer invloed ervaren. Maar het kan ook andersom zijn: wie assertiever is, krijgt juist meer invloed binnen een relatie. Om dat vast te stellen is vervolgonderzoek nodig.
Bron: PsyPost
loading

Loading