Waarom jij nooit om hulp vraagt en hoe je die drempel verlaagt

Dat berichtje aan je buurvrouw over het oppassen op de kinderen. Die vraag aan je collega om even mee te kijken met je presentatie. Je typt het, leest het terug, en... verwijdert het weer. Herkenbaar? Dan zit je met bijna iedereen in hetzelfde schuitje en volgens wetenschappers overschat je daarbij compleet hoe vaak mensen nee zeggen.

Onderzoekers van Stanford University lieten proefpersonen op complete vreemden afstappen met een kleine gunst: een foto laten maken, of iemands telefoon lenen om een appje te versturen. Vooraf voorspelden de deelnemers steeds dat ze vaak zouden worden afgewezen. In werkelijkheid bleek dat mensen veel vaker ja zeiden dan verwacht.

De conclusie is duidelijk: mensen zijn eerder bereid te helpen dan we denken. Al speelt daar mogelijk niet alleen goedheid een rol: hun bereidheid om te helpen komt wellicht meer voort uit de behoefte om gezichtsverlies te voorkomen dan uit altruïstische motieven.

Volgens de Amerikaanse socioloog Wayne Baker, hoogleraar aan de University of Michigan Ross School of Business, zit de angst diep. “Mensen zijn bang dat ze incompetent overkomen of de ander tot last zijn”, zegt hij in gesprek met de Volkskrant.

Onderzoeker Mark Reijnders zag tijdens zijn promotieonderzoek schrijnende voorbeelden van deze drempel. Zo bleef een vrouw met pleinvrees zelf zwetend de hond uitlaten, puur omdat ze niemand durfde te vragen het voor haar te doen. Een mantelzorgende student raakte overbelast zonder te beseffen dat er ondersteuning bestond.

Schaamte, moeite met het opgeven van zelfstandigheid en de angst een ander te belasten: het houdt mensen tegen tot situaties onnodig uit de hand lopen, bijvoorbeeld bij huishoudens die wegzinken in schulden.

Een hulpvraag kan een relatie zelfs verbeteren. Founding father Benjamin Franklin vroeg ooit een vijandig gezinde rivaal om een zeldzaam boek te mogen lenen. Die stemde toe en volgens Franklin groeide hun relatie daarna uit tot vriendschap. Psychologen noemen dit tegenwoordig het Benjamin Franklin-effect: je vindt iemand vaak aardiger nadat je diegene een plezier hebt gedaan.

Baker geeft drie concrete adviezen:

- Wees specifiek. "Weet jij iemand die mij aan een baan kan helpen?" levert weinig op. "Ken jij een hr-manager bij een middelgroot bedrijf in de regio Utrecht?" activeert een ander juist wél.

- Leg uit waarom het belangrijk is. Deze stap wordt volgens Baker vaak overgeslagen, terwijl het de motivatie om te helpen flink vergroot.

- Geef een deadline. Klinkt veeleisend, maar maakt juist in één keer duidelijk of hulp geven haalbaar is.

Er blijft altijd een kans op afwijzing. Maar wie vaker om hulp vraagt, merkt dat het makkelijker wordt. Baker vergelijkt het met een spier: hoe vaker je hem gebruikt, hoe sterker hij wordt.

Dus twijfel je om die buurvrouw of collega op de konijntjes te laten passen tijdens de vakantie? Trek de stoute schoenen aan en vraag het gewoon!

Bron: de Volkskrant