Naar inhoud springen

Kwaadaardige code op sites van KLM, ABN AMRO en IKEA: vooral iPhones en iPads riskant

Tech, AI, auto
collage-klm-abnamro-ikea

Bezoekers van websites van onder meer KLM, ABN AMRO en IKEA hebben op maandag 16 november mogelijk te maken gekregen met kwaadaardige code. Volgens beveiligingsonderzoeker Scott Helme van Report URI was die actief bij 178 organisaties. De code probeerde cryptobetalingen om te leiden, creditcardgegevens te onderscheppen en kwetsbare iPhones en iPads aan te vallen. Hoeveel bezoekers daadwerkelijk slachtoffer zijn geworden, is niet bekend.

Aanval via externe leverancier

De aanvallers kwamen binnen via Optimizely, een leverancier van software waarmee bedrijven bijvoorbeeld verschillende versies van een webpagina kunnen testen. Daarvoor laden websites JavaScript-code van het bedrijf. Via die externe code konden aanvallers schadelijke instructies toevoegen aan websites van klanten. Het incident betekent dus niet automatisch dat de eigen servers van al die organisaties zijn gehackt.
Optimizely heeft het beveiligingsincident bevestigd en zegt de kwetsbaarheid te hebben verholpen en de geïnjecteerde code te hebben verwijderd. Hoe de aanvallers precies toegang kregen, is niet openbaar gemaakt. De lijst met getroffen organisaties en de genoemde omvang van de aanval zijn afkomstig van Report URI; Optimizely heeft die omvang niet bevestigd.
Bij de genoemde merken is bovendien onderscheid nodig tussen complete websites en specifieke onderdelen. Volgens de gepubliceerde bevindingen ging het bij IKE om de online ontwerptool op client.home-design.ikea.com, niet om de hoofdwebsite. Bij KLM worden onder meer deal.klm.nl en de Belgische website genoemd. Voor ABN AMRO staan onder andere abnamro.nl, ABN AMRO Lease en ICS Cards op de lijst.

Wat kon de code doen?

De aanval combineerde verschillende methoden om gegevens en geld te bemachtigen. Een belangrijk onderdeel was het vervangen van cryptowalletadressen. Wie een adres kopieerde of invoerde, kon daardoor ongemerkt een adres van de aanvaller gebruiken. Een vervolgens bevestigde betaling belandde dan bij de verkeerde ontvanger. Volgens Helme was op het moment van zijn onderzoek ongeveer 7.000 dollar aan cryptovaluta buitgemaakt. Dat bedrag is geen definitieve schadeberekening.
Daarnaast probeerde de code creditcardgegevens uit betaalformulieren te onderscheppen. Daarbij gold een belangrijke beperking: afzonderlijk geladen betaalvensters van aanbieders zoals Stripe en Adyen bleven volgens de technische analyse buiten bereik. Ook kon de code cookies en schermafbeeldingen verzamelen. Dat de aanval deze mogelijkheden had, betekent niet dat bij iedere bezoeker al deze gegevens zijn gestolen.security+1

Extra risico voor verouderde iPhones en iPads

Op kwetsbare Apple-apparaten probeerde de code aanvullende malware te laden via de aanvalspakketten Coruna en DarkSword. Die maken misbruik van bekende beveiligingslekken waarvoor updates beschikbaar zijn. Volgens de aangehaalde analyse werken deze aanvallen niet tegen iOS 18.7.3 en nieuwer binnen die versiereeks, of tegen iOS 26.3 en nieuwer.
Een bijgewerkte iPhone of iPad was daarmee beschermd tegen deze specifieke infectiepogingen. Dat staat los van het onderscheppen van gegevens op een getroffen webpagina: bescherming tegen een iOS-aanval betekent niet dat een kwaadaardig webscript helemaal niets meer kon doen.

Wat kun je als bezoeker controleren?

Wie op maandag 16 november een getroffen website bezocht, hoeft niet automatisch slachtoffer te zijn geworden. Het risico hing onder meer af van de bezochte pagina, de gebruikte software en de vraag of er betaalgegevens werden ingevuld of cryptotransacties plaatsvonden. De adviezen naar aanleiding van het onderzoek zijn:
Volgens Helme was de schadelijke code maandagavond op vrijwel alle onderzochte websites verwijderd. Hoeveel creditcardgegevens daadwerkelijk zijn buitgemaakt en hoeveel apparaten succesvol zijn geïnfecteerd, is nog niet bekend. Het belangrijkste onderscheid blijft daarom dat tussen blootstelling en schade: een bezoek aan een getroffen website betekende een mogelijk risico, maar is op zichzelf geen bewijs van besmetting of diefstal.

Meer weten?

loading

Loading