Naar inhoud springen

Kun je rijst van gisteren of eergisteren nog veilig opwarmen?

Voedsel & Koken
Een afgedekt glazen bakje met gekookte witte rijst staat op een plank in de koelkast.
Het is lastig inschatten hoeveel rijst je nodig hebt voor een mooie schotel, dus het zou zomaar kunnen dat je nog een flinke lading witte rijst over hebt in de pan. Morgen of overmorgen even opwarmen in de magnetron, denk je dan. Maar is dat wel oké?
Een dag later kan, zolang je de rijst binnen twee uur in de koelkast zet en hem één keer door en door verhit. Het gevaar zit in een bacterie die het koken overleeft. Op TikTok heet het verschijnsel ‘reheated rice syndrome’. Anne Lugterink van het Voedingscentrum noemde dat tegen Hart van Nederland overdreven, maar oplettendheid is wel nodig.

Waarom rijst lastiger is dan andere restjes

Ongekookte rijst bevat vaak sporen van Bacillus cereus. Die sporen, een soort slapende vorm van de bacterie, overleven het kookwater. Laat je de gekookte rijst urenlang op het fornuis staan, dan ontwaken ze en maken ze een gifstof aan.
Die gifstof is het probleem. Volgens Lugterink is het “een bekende bacterie die voedselvergiftiging kan veroorzaken”. De klachten zijn vooral misselijkheid, overgeven en diarree, vaak al binnen een paar uur. Opwarmen maakt de schade niet ongedaan: de gifstof overleeft de magnetron, schreef WEL eerder in een stuk over Bacillus cereus en het gebakken-rijstsyndroom.

Hoe lang mag rijst in de koelkast?

Hier lopen de adviezen uiteen. Het Voedingscentrum geeft voor kliekjes in het algemeen twee dagen, bij hooguit 4 graden. Het Belgische Test Aankoop houdt ook twee dagen aan. De Schotse voedselwaakhond Food Standards Scotland is voor rijst strenger.
WieAfkoelenKoelkastOpwarmen
Voedingscentrum (NL)binnen 2 uur2 dagen, bij 4 °Cdoor en door, stomend heet
Test Aankoop (BE)binnen 2 uur2 dagenéén keer, tot in de kern
Food Standards Scotlandliefst binnen 1 uurhooguit 24 uuréén keer, stomend heet
De Nederlandse termijn geldt voor restjes in het algemeen. De Schotse regel is specifiek voor rijst geschreven.
Warm rijst nooit meer dan één keer op.
- Food Standards Scotland

Snel afkoelen is de belangrijkste stap

De meeste fouten gaan mis tussen avondeten en koelkast. Een pan die tot het slapengaan op het aanrecht staat, is precies wat de bacterie nodig heeft. Zo koel je rijst sneller af:
  • Haal de rijst uit de pan of rijstkoker en schep hem in een platte schaal.
  • Verdeel een grote hoeveelheid over een paar kleine bakjes.
  • Zet het bakje in een bak met koud water en roer af en toe.
  • Zet de rijst in de koelkast zodra hij op kamertemperatuur is, afgedekt en met de datum erop.
Wil je hem langer bewaren, vries hem dan in. In de vriezer kan het volgens het Voedingscentrum tot drie maanden.

Zo warm je de rijst op

Verhit de rijst tot hij stomend heet is, ook in het midden. Schep hem halverwege om, want een magnetron verwarmt ongelijk. Ontdooi bevroren rijst in de koelkast of op de ontdooistand, niet op het aanrecht.
Blijft er na het opwarmen iets over, gooi het dan weg. Wie niet weet hoe lang de rijst op het fornuis heeft gestaan, kan hem beter niet meer eten: geen magnetron krijgt de gifstof eruit. Twijfel je bij andere kliekjes, dan helpt restjes uit de koelkast opmaken om ze niet te lang te laten staan.
Meer weten?
loading

Loading