Naar inhoud springen

Is een boterham met kaas gezonder dan een tosti?

Voedsel & Koken
Een goudgele tosti met gesmolten kaas ligt in een opengeklapt tosti-ijzer.
Om half één gaat het tosti-ijzer weer aan op kantoor. De kaas loopt er aan de zijkant uit, het brood glimt van het vet. Dit culinaire tafereeltje ziet er minder gezond uit dan de gewone boterham met kaas die je collega uit zijn trommeltje haalt, maar is dat ook echt zo?
Meestal niet. Met hetzelfde brood en dezelfde kaas is het verschil klein. Wat je er in en omheen doet, telt veel meer.

Mythe: gesmolten kaas is vetter

Opwarmen voegt geen calorieën, vet of eiwit toe. Het tosti-ijzer drijft wat vocht uit het brood en het vet in de kaas smelt. Daardoor glimt de tosti en lijkt hij vetter, maar er komt niets bij.
Dat schreef WEL al eerder in een stuk over of gesmolten kaas ongezonder is. Twee sneetjes met twee plakken kaas blijven twee sneetjes met twee plakken kaas, warm of koud.

Feit: boter aan de buitenkant telt wel

Veel mensen smeren de buitenkant in met boter of olie voor een knapperige korst. Dat is extra vet dat op een koude boterham niet zit. Roomboter bestaat voor minstens 80 procent uit vet, grotendeels verzadigd. Een dun laagje aan beide kanten, samen zo’n 10 gram, voegt al gauw 70 tot 75 kilocalorieën toe.
Hetzelfde geldt voor de klodder mayonaise, ketchup of currysaus waarin je de tosti doopt. Een tosti zonder boter en saus is een boterham met kaas die warm is.

Mythe: welke kaas je neemt, maakt niet uit

Het grootste verschil zit in de kaas zelf, op brood of in het ijzer. Het Voedingscentrum geeft per 100 gram kaas deze hoeveelheden vet, meldde Radar:
KaasVet per 100 gramPer plak van 20 gram
48+ oud34 gram6,8 gram
48+ jong30 gram6 gram
30+18 gram3,6 gram
20+12 gram2,4 gram
Het meeste vet in volvette kaas is verzadigd vet, het soort dat het Voedingscentrum je adviseert te beperken. Het getal 30+ of 48+ zegt hoeveel vet er in de droge stof zit, niet in de hele kaas; kijk voor het precieze getal op het etiket.
Ook het brood maakt uit. Volkorenbrood bevat meer vezels dan wit brood en dat verschil blijft na het roosteren gewoon bestaan.

Feit: een zwarte korst is wel een nadeel

Eén ding gebeurt alleen in het tosti-ijzer. Als zetmeelrijk eten, zoals brood, boven ongeveer 120 graden bruin wordt, ontstaat acrylamide, een stof die in grote hoeveelheden schadelijk is. Het Voedingscentrum begon er in 2019 een campagne over met de slogan “bak goed, bak goudgeel”, zodat mensen hun eten niet te bruin bakken.
Een goudgele tosti is dus prima. Een tosti met zwarte randen kun je beter niet elke dag eten.

Zo is je tosti net zo gezond als een boterham

  • Laat de boter en olie aan de buitenkant weg; een goed tosti-ijzer heeft ze niet nodig.
  • Kies 30+ kaas in plaats van 48+, of neem één plak in plaats van twee.
  • Neem volkorenbrood.
  • Haal de tosti eruit als hij goudgeel is.
  • Doop hem niet in mayonaise; een schijfje tomaat of wat paprika ertussen geeft smaak zonder extra vet.
Meer weten?
loading

Loading